Metallica, Gojira, Knocked Loose @ Ολυμπιακό Στάδιο, 09/05/26

Τα δεκάξι χρόνια που μεσολάβησαν από την προηγούμενη επίσκεψη των Metallica είναι περίπου μισή ηλικιακή γενιά, αλλά σίγουρα πολύ πάνω από μια μουσική γενιά. Μιλάμε για το μεγαλύτερο συγκρότημα του σκληρού ήχου που μετά από πολύ καιρό θα μας έδινε την ευκαιρία να ζήσουμε και πάλι μια συναυλία τους στη χώρα μας. Που περισότερο πλέον είναι ένα event, ένα γεγονός για την πόλη και τη χώρα που τους φιλοξενεί, παρά μια συναυλία.

Ολόκληρη η βδομάδα πριν από τη συναυλία ήταν κατά κάποιον τρόπο εορταστική για όλους εμάς που την περιμέναμε και που τη βλέπαμε να ζυγώνει. Συζητήσεις για το πώς θα πάμε, για το πού θα βρεθούμε, για την καλύτερη θέση προκειμένου να μπορούμε να δούμε, για το αν θα πάμε να στηθούμε στο popup store στην Τεχνόπολη. Το Σάββατο ήρθε, ο κόσμος μπήκε σε αεροπλάνα, τραίνα και αυτοκίνητα και ξεκίνησε να συρρέει στο Ολυμπιακό Στάδιο από νωρίς για το μουσικό γεγονός της χρονιάς στην Ελλάδα.

Το αναμφισβήτητο συναυλιακό αξίωμα λέει ότι «το να ανοίγεις για τους Stones είναι σαν να παίζεις για εκτελεστικό απόσπασμα – το κοινό απλά δεν θα νοιαστεί όποιος κι αν είσαι». Στο θαυμαστό νέο κόσμο, δίπλα στο όνομα που γράφτηκε στην πρώτη πλάκα, έχει προστεθεί ένας αστερίσκος με μία μικρή λίστα καλλιτεχνών/σχημάτων που μπορούν να σταθούν σε κάτι παραπάνω από ικανοποιητικό βαθμό. Οι Τέσσερις Καβαλάρηδες από την Καλιφόρνια, προφανώς βρίσκονται ανάμεσά τους. Και, σαφέστατα, οι Knocked Loose δεν είναι πρωτάρηδες· στην πράξη ωστόσο αυτό δεν αλλάζει κάτι.

Μιλώντας για μία μπάντα που έρχεται από τον hardcore χώρο και που δύο χειμώνες πίσω απάντησε λιτά κι ανοιχτά «αν σας τρομάξαμε, καλώς» στα παράπονα που κατέθεσαν θεοσεβούμενοι και καθωσπρέπει θεατές μετά τη ζωντανή εμφάνισή τους σε επιφανές βραδινό σόου της αμερικανικής τηλεόρασης, αντίθετα, η δυσκολία μάλλον πηδάει μερικά σκαλιά. Ο μπερδεμένος ήχος στα εισαγωγικά χτυπήματα του "Blinding Faith" πρόσθεσε κόκκινες σημαίες. Από την άλλη, η ενέργεια του κουιντέτου ήταν τόσο έντονη που ξεχώριζε εξαρχής με γυμνό μάτι μέχρι κι από την πιο κρυμμένη θύρα.

Μέτρο το μέτρο, το παζλ έπαιρνε μορφή. Οι κιθάρες ισορρόπησαν με τα ρυθμικά. Το δεύτερο μικρόφωνο ανέβηκε. Τα σπασίματα ξεκίνησαν να βρίσκουν πιο καθαρά στόχο. Τα πιτ άνοιξαν. Η έμφαση στο υλικό του "You Won't Go Before You're Supposed To" κρίνεται ως απολύτως λογική. Ο Denzel Curry από κασέτα και η πτώση της έντασης σε "Hive Mind" και "Suffocate" κόστισαν μόνο στιγμιαία. Το γάβγισμα στο "Counting Worms" και το γλέντι στην αδιαίρετη δυάδα "Deep In The Willow"-"Everything Is Quiet Now" μοίρασαν πόνο και σήκωσαν κόσμο για σερφ. Μία πανάξια κερδισμένη μάχη. [Α.Μ.]

Μετά τους ισωπεδωτικούς Knocked Loose που μας ταρακούνησαν (και σίγουρα ξάφνιασαν μεγάλο μέρος του ανυποψίαστου κοινού), είχε έρθει η ώρα να έχουμε την ευκαιρία να ξαναδούμε τους Gojira, μέσα σε λιγότερο από χρόνο μετά την καταιγιστική τους εμφάνιση στην Πλατεία Νερού. Χωρίς δεύτερες σκέψεις η απορίες για μια μπάντα που ξέρουμε πόσο οδοστρωτήρας είναι στα live της, η μόνη μας σκέψη ήταν πως θα σταθούν σε μια σκηνή που μοιάζει διαφορετική για τα δεδομένα της.

Από τις πρώτες νότες του “Born For One Thing” βέβαια κάθε δεύτερη σκέψη πήγε περίπατο με συνοπτικές διαδικασίες. Η αρένα πήρε φωτιά, τα moshpits ξεφύτρωσαν, και οι Gojira και πάλι κατάφεραν να γίνουν η βαρύτερη ύλη στο σύμπαν, και να μας συμπαρασύρουν μαζί τους. Τι κι αν ο ήχος ήταν ένα σκαλί πιο κάτω σε ένταση και ποιότητα σε σχέση με την καλοκαιρινή τους εμφάνιση; Ψιλά γράμματα. Η χαρά της μπάντας ήταν έκδηλη, και οι ευχαριστίες του Joe για τη θερμή υποδοχή έμοιαζε πηγαία και όχι μια συνηθισμένη στιγμή γεμίσματος του κενού μεταξύ των τραγουδιών. Η σχέση με το κοινό όσο πάει και γίνεται πιο βαθιά και συναισθηματική, κάτι που θα το βλέπαμε και στη συνέχεια.

Το pitch-shift άνοιξε, και οι σπονδυλικές μας στήλες αποχαιρέτησαν την ισορροπία τους με το “Stranded” να είναι όπως πάντα απολαυστικό και αμείλικτα groovy. Οι ιπτάμενες φάλαινες άλλο ένα highlight (όπως πάντα), με το pit να συμπαρασύρει ακόμη και τους πιο ανυποψίαστους, όσους δηλαδη δεν πρόλαβαν να φύγουν προς τα πίσω με ελαφρά πηδηματάκια. To κλείσιμο ματιού στο παρελθόν με το ισοπεδωτικό “Love” ήταν μια ευχάριστη έκπληξη, και άλλη μια ευκαιρία να χαζέψουμε τον Mario στα τύμπανα, ο οποίος αυτή τη φορά είχε στη διάθεσή του δυο διαφορετικά κιτ εκατέρωθεν της κυκλικής σκηνής, ώστε να μπορεί να μας κάνει πλάκα απο όλες τις πλευρές.

Η ενθουσιώδης αντίδραση του κοινού στην πλευρά τουλάχιστον που βρισκόμασταν, είναι η απόδειξη πως οι Gojira έχουν πλέον γιγαντωθεί σαν παρουσία στον ευρύτερο metal χώρο παρά την extreme προσέγγισή τους. Το έβλεπες στο “Silvera” που δεν έμεινε σβέρκος στη θέση του, το έβλεπες στο “L' Enfant Sauvage” που κόντεψε να γκρεμίσει το ΟΑΚΑ. Το κλείσιμο με το “Amazonia” και την αφιέρωση στους γηγενείς πληθυσμούς ανά τον κόσμο, ήρθε να επισφραγίσει άλλη μια “άχαστη” παρουσία της μπάντας επί ελληνικού εδάφους. Κι όπως ανέφερε και ο Joe στον αποχαιρετισμό, κανείς δεν θα ήταν εδώ χωρίς τους Metallica, τους οποίους περιμέναμε ανυπόμονα. [Ν.Κ.]

Η ώρα πέρασε, τα φώτα έβησαν, οι πρώτες νότες του “It’s A Long Way To The Top” άρχισαν να βγαίνουν από τα ηχεία και η αντίστροφη μέτρηση είχε ξεκινήσει και επισήμως. Όταν ο Clint Eastwood πυροδότησε το κανόνι και ο Eli Wallach άρχισε να τρέχει ανάμεσα στα μνήματα υπό τους ήχους του Morricone, είχαμε φτάσει στο «3, 2, 1...». Το “Creeping Death” έδειξε μια εικόνα για το πώς θα κυλήσει η νύχτα, αφού είναι ένα από τα γνωστότερα κομμάτια των Metallica και μας δημιούργησε από την αρχή τρομερό ενθουσιασμό.

Ο ήχος στο πρώτο τραγούδι δεν ήταν ο καλύτερος, αλλά στην καταιγιστική εκτέλεση του “For Whom the Bell Tolls” όλα πια είχαν συντονιστεί. Τα τύμπανα πυροβολούσανε, οι κιθάρες ήταν ασήκωτες και το μπάσο έδινε έναν όγκο δυσθεώρητο. Αυτό εξακολούθησε και σε ένα από τα καλύτερα τραγούδια της ύστερης περιόδου των Metallica, το “Moth Into Flame”, όπου ο James φαινόταν σε κέφια. Εκεί σκάσανε και οι πρώτες φωτιές και προσθέσανε στην ατμόσφαιρα του κομματιού.

Το “King Nothing” από το μονίμως (και αδίκως) παραμελημένο “Load” ήταν μια πολύ καλή έκπληξη και η εκτέλεσή του ήταν από τις πιο απολαυστικές της βραδιάς. Μάλιστα μου ακούστηκε λίγο πιο απελευθερωμένο και τσαχπίνικο και μου φάνηκε ότι το ευχαριστήθηκαν ιδιαιτέρως και οι ίδιοι. Κάπου εκεί έγινε ένα μικρό εσωτερικό διάλειμμα, προκειμένου ο Lars να αλλάξει πόστο και να μετακινηθεί στο επόμενο τεταρτημόριο στην κυκλική του πορεία πάνω στη σκηνή, Σε αυτή την περιοδεία παίζει σε τέσσερα διαφορετικά σημεία της.

Το “Lux Æterna” το έπαιξαν ενώ ήταν όλοι μαζί σχεδόν μπροστά μας και ο James και πάλι φαινόταν να γουστάρει. Σύντομο και γρήγορο κομμάτι, ωραία εκτέλεση. Οι συμφωνικές νότες που έβγαιναν από τα ηχεία μας προϊδέασαν για τον ερχομό του μυθικού “The Unforgiven”, ενός από τα κομμάτια που έχουν συμβάλλει στο να μπούνε οι Metallica ως όνομα μέσα σε πάρα πολλά αυτιά και σπίτια. Το ισοπεδωτικό “Fuel” είναι ένα από τα συναυλιακά τους standards και αποδείχτηκε ότι δικαίως. Φλόγες έβγαιναν από τις άκρες της σκηνής, πιστόνια ανεβοκατέβαιναν στις οθόνες και ένας ασήκωτος όγκος από κιθάρες μας καταπλάκωνε!

Ένα «τελετουργικό» που ακολουθούνε τα τελευταία χρόνια οι Metallica έχει τον Kirk και τον Rob να διασκευάζουν ένα κομμάτι που σχετίζεται με τη χώρα στην οποία παίζουν ενώ ο ψηλός κι ο κοντός παίρνουν λίγες ανάσες. Στο πλαίσιο αυτού λοιπόν ο Kirk μας επαίνεσε και μας είπε ότι από μικρός ήταν Παναθ..., εεεεε, έπαιζε μουσικές κλίμακες που έχουν ελληνικά ονόματα όσο μάθαινε κιθάρα, ενώ ανέφερε και τον Πυθαγόρα που θεμελίωσε τη μουσική θεωρία. «Ο χορός του Ζορμπά» που παίξανε με τον Rob είναι το κομμάτι στο οποίο οι περισσότεροι θα πόνταραν τα χρήματά τους αν είχαν ρωτηθεί από πριν.

Αυτό όμως στο οποίο σχεδόν κανείς δεν θα έβαζε χρήματα είναι το «Δεν χωράς πουθενά» από Τρύπες, που το παίξανε αξιοσημείωτα καλά και μάλιστα ο Rob τραγούδησε και ορισμένους από τους στίχους στα ελληνικά. Θέλοντας και μη τον ακολουθήσαμε κι εμείς στο κοινό, θυμούμενοι παράλληλα και τι τεράστια γκρουπάρα έχουν βγάλει τα θεσσαλονικιώτικα μέρη μας. Πάρα πολύ ωραία έκπληξη, όσο μικρής διάρκειας και να ήταν, που έδειξε και ότι οι Metallica «την έψαξαν» με το συγκεκριμένο θέμα και δεν μας ξεπέταξαν με ένα συρτάκι.

Οι ανάσες ....απέδωσαν κι έτσι μια από τις καλύτερες εκτελέσεις που είδαμε ήταν αυτή του μυθικού “Fade To Black”, το οποίο τελείωσε με τον James να πατάει το πόδι του πάνω στα τύμπανα του Lars. Τα οποία αμέσως μετά μετακινήθηκαν στο επόμενο τεταρτημόριο. Το ανατολίτικο riff του “Wherever I May Roam” μας συνεπήρε από την αρχή και έφτασε να το τραγουδάει μέχρι και ο σεκιουριτάς πίσω μας. Στο τέλος του “Nothing Else Matters” ο Kirk απέφυγε τελευταία στιγμή το τρακάρισμα με μια κρεμαστή κάμερα κατά τη διάρκεια που ήταν προσηλωμένος στο να ψιλοσφάζει το σόλο του.

Πριν από το βαρύτατο “Sad but True” ο James έδωσε λίγη (ή και πολλή) δύναμη σε ένα παιδί που του το ζήτησε μέσω του ιδρύματος Make A Wish – περαστικά σου Σπύρο και από όλους εμάς. Η προβολή στις οθόνες και οι ήχοι από εκρήξεις και πυροβολισμούς πρόδωσαν ότι ερχόταν το “One”, το μοναδικό κομμάτι που εκπροσώπησε το “…And Justice For All”. Παρεμπιπτόντως, ο Lars έπαιζε κανονικά από την αρχή και ο ηχολήπτης διόρθωσε το σφάλμα του αρκετά γρήγορα, αν αναρωτιέστε γιατί αργήσαμε να τον ακούσουμε.

Στο “Seek & Destroy” στις οθόνες εμφανίστηκαν αντίτυπα εισιτηρίων από παλιότερες συναυλίες τους στην Ελλάδα (είδα σίγουρα του ’99), ενώ τεράστιες φουσκωτές κιτρινόμαυρες μπάλες απελευθερώθηκαν και άρχισαν να αναπηδούν πάνω από τους ανθρώπους που ήμασταν στην αρένα. Όσα χρόνια κι αν έχουν περάσει πάντως, το συγκεκριμένο παραμένει πωρωτικό και είναι και αγαπημένο του κοινού. Παρατηρώντας τη διαδοχή των κομματιών μετά το doodle του Rob και του Kirk καταλάβαινε κανείς ότι είχαμε μπει σε μια σκουληκότρυπα όπου το ένα hit ερχόταν μετά το άλλο.

Καταλαβαίναμε ότι δεν είχε μείνει και πολλή ώρα ακόμα και ξέραμε ποια δύο κομμάτια θα ακούγαμε αδιαφιλονίκητα. Οι Metallica επέλεξαν πρώτα το κοπάνημα, παίζοντάς μας το “Master Of Puppets”, δηλαδή το σπουδαιότερο ίσως metal κομμάτι που έχει ηχογραφηθεί και κυκλοφορήσει ποτέ. Δεν μπορώ ακόμα και σήμερα να συνειδητοποιήσω πώς είναι δυνατόν ένα τόσο ακραίο κομμάτι να έχει γίνει ουσιαστικά mainstream – που είναι ένα γεγονός που δείχνει το πόσο μεγάλο πράγμα είναι αυτό που έχουν καταφέρει οι Metallica στην καριέρα τους.

Το ρεφραίν του “Enter Sandman” τραγουδήθηκε από όλο το γήπεδο με τα φώτα αναμμένα και στις 11 παρά το πανηγύρι είχε τελειώσει. Ο James, ο Kirk, ο Rob και ο Lars έκαναν τον γύρο της σκηνής, χαιρέτησαν τον κόσμο, πέταξαν πένες και μπαγκέτες και είπαν λίγα λόγια ο καθένας τους από το μικρόφωνο. Ελπίζουμε αυτή τη φορά ο Lars να συνειδητοποίησει ότι δεκάξι χρόνια είναι πάρα πολλά και να μας ξανάρθουν σχετικά σύντομα, όσο ακόμα κρατιούνται σε καλή (όχι τοπ) φόρμα.

Ανακεφαλαιώνοντας, γίναμε μάρτυρες ενός τεράστιου rock show, το οποίο είχαμε την ευκαιρία να δούμε επιτέλους και στη χώρα μας οι Έλληνες και στην πόλη μας οι Αθηναίοι. Πάρα πολύς κόσμος ταξίδεψε από την επαρχία, αλλά αρκετοί ήρθανε και από το εξωτερικό για να παρευρεθούν σε ένα γεγονός που ήταν παραπάνω από μουσικό. Ένα υπερθέαμα, μια εμπειρία περισσότερο παρά μια παραδοσιακή συναυλία σαν αυτές που έχουμε συνηθίσει – ακόμα και τις μεγάλες.

Για κάποιον που τους έβλεπε για πρώτη φορά, δηλαδή για την πλειοψηφία από τις 90 χιλιάδες κόσμου που γέμισε το Ολυμπιακό Στάδιο από άκρη σε άκρη, το setlist ήταν πολύ κοντά στο ιδανικό. Βέβαια, η εστίασή του σε δύο κυρίως δίσκους (πέντε κομμάτια από “Black Album”, τρία από “Ride The Lightning”) και δεδομένου του ότι αυτό έχει μικρύνει αρκετά τα τελευταία χρόνια, αδικεί την υπόλοιπη δισκογραφία τους και δεν προκαλεί το ενδιαφέρον κάποιου που τους έχει δει αρκετές φορές.

Δυο λόγια πρέπει να γραφτούν και για τις εντυπώσεις από τη δακτυλιοειδή σκηνή. Οπτικά, για όσους θεατές βρίσκονται στην κερκίδα το θέαμα είναι κατά κανόνα άψογο. Μπορείς να δεις όλη τη δράση, αλλά όχι από κοντινή απόσταση. Για όσους βρίσκονται στην αρένα όμως τα πράγματα δεν είναι πολύ ρόδινα όσον αφορά στο οπτικό κομμάτι, μιας και η σκηνή έχει διαφορετικά ύψη και μπορεί να βρεθείς χωρίς επαφή με το συγκρότημα ακόμα και για 3-4 συνεχόμενα τραγούδια, χάνοντας έτσι και τη συνολική επαφή και σύνδεση. Το snakepit είναι άλλη υπόθεση, με την οπτική επαφή να είναι διαρκής και κοντινή, αλλά αυτό είναι μόνο για τους τυχερούς (και εσχάτως, για τους διατεθειμένους να πληρώσουν πολλά).

Οι Metallica πλέον έχουν ξεφύγει όχι μόνο από το metal, αλλά θα έλεγα και από την ίδια τη μουσική. Έχουν εδώ και πολλά χρόνια γίνει μια ατραξιόν που προσελκύει πάρα πολύ και πάρα πολύ διαφορετικό κόσμο, έχουν γίνει ίσως ένα pop φαινόμενο. Απλώς όμως παράλληλα «τυχαίνει» να έχουν έναν εκπληκτικό, αδιανόητο κατάλογο κομματιών, μια τεράστια, υπέροχη παραγωγή, ένα marketing που βρίσκεται χρόνια μπροστά και τον James Hetfield, που κάνει το καλύτερο επάγγελμα του κόσμου, όπως μας είπε κι ο ίδιος χτες. Δεν υπάρχει δεύτερος Hetfield, δεν υπάρχουν δεύτεροι Metallica. Ας τους απολαμβάνουμε όποτε μας δίνεται η ευκαιρία. [Π.Κ.]