Playing God (Part C)

Στο ένατο And I'm Writing With Broken Pens φτάνουμε στο φινάλε της σειράς Playing God. Πιάνοντας ένα τελευταίο πάνθεον που το επίπεδο επιρροής του στην τέχνη και τον κόσμο των board games είναι μοναδικό. Το Λαβκραφτιανό σύμπαν, με τα συνεχώς διαστελλόμενα όρια και την αντισυμβατική ανάπτυξη που περισσότερο από οτιδήποτε άλλο, τρέφεται απ’ την αποδόμηση της κοινής λογικής, αναπτύσσεται εκεί που τελειώνει η αποδοχή του τρόμου και παραμορφώνει κάθε αισθητηριακό φίλτρο αντίληψης της πραγματικότητας του είναι, χτίζοντας πάνω στην παράνοια του νιώθω, μολύνοντας, όλο και πιο βαθιά, όλο και πιο δυσδιάκριτα, το εδώ από το έξω, με εικόνες στρεβλές και ανεξήγητες, πραγματικές όσο και όταν η αντίληψη ορίζεται από το χάος και την αναρχία του ανείπωτου φόβου, με δομή που βγάζει νόημα μόνο στην αναζήτηση, ακόμα και με απουσία συμπεράσματος, στην ανύπαρκτη ανάσα για μια παύση, στην ανύπαρκτη τελεία για ξεκούραση, ροή του ανεξήγητου που γίνεται μερικώς μόνο κατανοητή στο επίπεδο της ολοκληρωτικής παραφροσύνης του ίδιου του ερευνητή του σύμπαντος.

«Διαβάζοντας Lovecraft για πρώτη φορά στα δεκατέσσερα μαγεύτηκα από την αντίληψη και την αγάπη του για το έργο, έτσι που χωρίς πρόθεση, πέρασε και στις δικές μου προσπάθειες γραφής και σύνθεσης, καταλήγοντας τελικά να με διαμορφώνει βαθιά, ένα σύνολο ιστοριών τρόμου»

– Σπύρος Λοσκόκο

Τα σχεδόν αμέτρητα έργα του Howard Phillips Lovecraft, αλλά και των τόσων άλλων που προσέθεσαν κείμενα ήχους και εικόνες στον κόσμο του, έχουν στήσει ένα πλαίσιο που αναπτύσσεται συνεχώς. Διακλαδώνεται και εξελίσεται μέσα από τις τέχνες και το gaming, με τρόπο που κανένα άλλο δεν έχει καταφέρει, μα είναι ταυτόχρονα εντελώς ταιριαστό στους μεθυστικούς κόσμους και τα μαγεμένα δάση του ονείρου. Ο ίδιος έδωσε πάνω από πενήντα μικρά διηγήματα, νουβέλες, ποιήματα, φιλοσοφικά δοκίμια και όχι μόνο, που στην πορεία διαμόρφωσαν το πάνθεον γύρω από το κάλεσμα του Cthulhu και τους Μεγάλους Παλαιούς.

«Μακριά στις αχανείς απεραντοσύνες, δίπλα στην Πύλη του βαθύτερου Ύπνου, στο μαγεμένο δάσος, στις χώρες με τους κήπους στη Σερεναριανή Θάλασσα και στις μισοφώτιστες περιοχές του Ινκουανόκ, το έρπον χάος, ο Νυαρλαθοτέπ, πηγαινοερχόταν μελαγχολικός στο από όνυχα κάστρο. Εκεί στην κορυφή της άγνωστης Καντάθ, στην παγωμένη έρημο, χλεύαζε με αναίδεια τους ήπιους θεούς της γης»

– H.P. Lovecraft, The Dream-Quest Of Unknown Kadath

Ο Cthulhu δεν είναι ο μοναδικός από τους μεγάλους κοσμικούς θεούς, δεν είναι μονοθειστικό, ούτε οριζόντια πλεγμένο, το πάνθεόν του. Πρωτοεμφανίστηκε στα γραπτά του Lovecraft, με τη θρυλική ιστορία "The Call Of Cthulhu", το Φεβρουάριο του 1928, παίρνοντας κεντρική θέση στο σύμπαν. Η ανατομία του, μόνο μερικώς κατανοητή από τον ανθρώπινο νου, περιγράφεται από εκατοντάδες μέτρα ύψος, κεφάλι από πλοκάμια χταποδιού, σώμα που μοιάζει σα λάστιχο μα με φολίδες δράκου, φτερά στην πλάτη και μια ακαθόριστη ανθρωπόμορφη υπόσταση. Βρίσκεται σε αιώνιο λήθαργο στην βυθισμένη πόλη-φυλακή R’lyeh, μα η τηλεπαθητική, εξωφυσική ικανότητα της σκέψης του επηρεάζει τον ανθρώπινο νου, το υποσυνείδητο, ιδίως των πιο περίεργων. Καλλιτέχνες, ψυχιατρικά ασθενείς, ερευνητές χωρίς όρια, οδηγούνται συχνά στη μανία και την παράνοια, μέσα από το άσβεστο άγχος για την ανακάλυψη της αλήθειας, κάτω φυσικά από την επιρροή της μεγάλης σκιάς που κοιμάται, στρεβλώνοντας αδιάκοπα τον κόσμο με τα ανήσυχα όνειρα της.

Όταν έρθει πια η ώρα ο Cthulhu κι οι ομοίοι του να επιστρέψουν, η ανθρωπότητα θα έχει γίνει σαν αυτούς. Μια αναρχική κοινωνία, απαλλαγμένη από κάθε νόμο και ηθική του αποδεκτού, της οποίας τα μέλη θα αφιερώνονται στο να αλαλάζουν, να σκοτώνουν και να ξεφαντώνουν με χαρά. Οι αιώνιοι θα τους δείξουν νέους τρόπους, μέχρι που η Γη θα τυλιχθεί στις φλόγες της έκστασης και της ελευθερίας.

«Το όνομα Cthulhu, λόγω της διαφορετικής ανατομίας των οργάνων, δεν έχει καμία σχέση με την πραγματική του προφορά. Είναι απλώς το κοντινότερο που μπορεί να προφέρει η ανθρώπινη φωνή, στο αρχικό πρωτότυπο. Κατά τον ίδιο τρόπο, μέσα από τις σκέψεις του Αρχιερέα των Μεγάλων Παλαιών, αυτό που πραγματικά αντιλαμβανόμαστε είναι μια ιδέα μόνο από τις περίεργες διαστάσεις γύρω μας»

– Σπύρος Λοσκόκο

Το πάνθεον γύρω από τον αρχιερέα των Μεγάλων Παλαιών είναι πολυπληθές. Γεμάτο απόκοσμες μορφές αλλά με γενεαλογία που είναι κατανοητή, ακόμα και στα όρια της μικροσκοπικής αντίληψης του ανθρώπινου νου. Ίσως αυτό να ήταν και το μοναδικό δείγμα επιείκειας του ίδιου του ερημίτη προς τον ερευνητή, ίσως πάλι να αποτελεί μια πρόκληση για τους επόμενους ιερείς, ένα βήμα για ανατροπή μέσα σε ένα ήδη ορισμένο πλαίσιο. Ίσως ακόμα και να είναι ένα φριχτό αστείο, φτιαγμένο μόνο για να διασκεδάσει τον συγγραφέα από τη γελειότητα της προσπάθειας αντίληψης με απλοϊκά μέσα, του σύνθετου τρόπου της χαοτικής ύπαρξης. Σε κάθε περίπτωση, ακόμα κι αυτό αποδομήθηκε γιατί ο ίδιος ο δάσκαλος - κήρυκας έδειξε τον τρόπο και την αξία της ισοπέδωσης του δεδομένου, όσο αδιαμφισβήτητο κι αν παρουσιάζεται.

Ο Cthulhu είναι τέκνο του Nug και ξάδερφος του Tsathoggua, που βγήκε από την Yeb. Ο Nug και η Yeb έχουν πατέρα αυτόν που καραδοκεί στο κατώφλι, τον τρομερό Yog-Sothoth και μητέρα τους τη θεά Shub-Niggurath. Από την άλλη το τέκνο του Μεγάλου Αρχιερέα είναι ο Shaurash-ho, πατέρας των ghoul, πλάσματα φρικτά, κανιβαλιστικά και πτωματοφάγα, με σημαντικό όμως ρόλο στις ιστορίες του Μύθου.

Οι Μεγάλοι Παλαιοί έχουν μια ομοιότητα στον τρόπο που παρουσιάζεται η εικόνα τους. Ή απλά τα όρια της ανθρωπογενούς αντίληψης δεν μπορούν να αποδώσουν τις διαφορές του απόκοσμου σε όλο τους το μεγαλείο. Άλλωστε σε κάθε περίπτωση αυτό που κυριαρχεί και επιβάλλεται στην έκφραση, είναι η ίδια η εξωλογική μεταφυσικότητα στην ύπαρξη τους, και καθώς αυτή είναι τόσο εξωφρενική γίνεται ταυτόχρονα κοινό χαρακτηριστικό όσο και ταυτότητα της μορφοποίησης τους.

Το σώμα του Yog-Sothoth είναι φτιαγμένο από αμέτρητες ιριδίζουσες σφαίρες-φυσαλίδες, δεκατρείς απ’ τις οποίες με ονόματα, μάτια και πλοκάμια. Είναι αυτός που γνωρίζει την πύλη, είναι η πύλη, το κλειδί και ο λεπρός φρουρός. Είναι αυτός που η γνώση του είναι απεριόριστη και ελέγχει το χρόνο το χώρο, ακόμα και το είναι.

Η Shub-Niggurath, η μαύρη κατσίκα του δάσους με τα χίλια νεογνά, είναι η διεστραμμένη θεότητα της γονιμότητας που οι cultists λατρεύουν σε τελετές για την αναπαραγωγή και τη σοδειά, κάτω από το φως μιας νέας σελήνης.

Στο κέντρο του απείρου, έξω από την τάξη του σύμπαντος κατοικεί ο ανορίοτος δαίμονας σουλτάνος, Azathoth, η ύστατη κατώτατη αρρώστια της σύγχυσης. Ο μαύρος θρόνος του βρίσκεται ακριβώς στον πυρήνα του χάους, όπου μια ορδή άμυαλων, άμορφων χορευτών, παραπαίουν, υπνωτισμένοι από το μονότονο στρίγκο κλαψούρισμα καταραμένων αυλών, γύρω από τον τυφλό ηλίθιο θεό.

Η επιρροή των Μεγάλων Παλαιών στον κόσμο μας είναι παντού. Στον τρόμο, στα ολέθρια ανεξήγητα όνειρα, στην απόγνωση, σε κάθε cultist που προσπαθεί να τους ξυπνήσει. Το μήνυμα εξαπλώνεται χωρίς τέλος, μέσα από βιβλία, ιστορίες, πίνακες, μουσικές, ταινίες, παιχνίδια και ολόκληρες στρατιές ακολούθων που μεγαλώνουν ασυγκράτητα. Κάθε νέα φωνή, όποια κι αν είναι η πραγματική πηγή της, κάθε νέα εξερεύνηση στα παγωμένα βάθη του αδιανόητου, κάθε ερμηνεία στα πνακοτικά χειρόγραφα και το χαμένο Νεκρονομικόν, θεριεύει το Μύθο φέρνοντας άλλο ένα βήμα πιο κοντά το χάος της επιστροφής. Τελικά, από μια σκοπιά, είναι πολλοί περισσότεροι οι cultists που βρίσκονται έξω από τα γραπτά του Howard Phillips, πάρα στα ίδια του τα κείμενά. Αλλά μάλλον κάπως έτσι το σχεδίαζε κι ο ίδιος, ο πρώτος συγγραφέας.

«Ph’nglui mglw'nafh Cthulhu R’lyeh, wgah’nagl fhtagn»

– Chant of the Cthulhu Cult

Το Λαβκραφτιανό σύμπαν είναι πολύ μεγάλο για να μείνουμε σε ένα επιτραπέζιο και δύο δίσκους. Θα τα διπλασιάσουμε λοιπόν, πηγαίνοντας με δύο κορυφαία παιχνίδια και τέσσερα άλμπουμ που δίνουν ήχο στον αλλόκοτο τρόμο του Cthulhu και των αρχαίων κοσμικών.

Ξεκινάμε από το Eldritch Horror της Fantasy Flight.

Ουσιαστικά το παιχνίδι ήρθε να αντικαταστήσει το Arkham Horror, του 2005. Καλύτερο από κάθε άποψη, το μόνο που μπορώ να δεχθώ προς συζήτηση είναι το κομμάτι της διαφορετικής ατμόσφαιρας. Συνεργατικό, κάθε παίκτης ελέγχει μια προσωπικότητα σε έναν αγχωτικό αγώνα απέναντι στο χρόνο, τα τέρατα και τους cultists, την τρέλα και τις παραισθήσεις, με σκοπό να προστατεύσουν τον κόσμο από τους Μεγάλους Παλαιούς. Το gameplay έχει γίνει πολύ πιο καθαρό, το ταμπλό πιο σαφές αλλά και ευρύ, μια που το σκηνικό έχει μεταφερθεί από το Άρκαμ στον παγκόσμιο χάρτη, ενώ κάθε επιλογή δίνει την αίσθηση ότι μετράει και έχει αξία.

Οι Corey Konieczka και Nikki Valens κατάφεραν να σχεδιάσουν ένα ταυτόχρονα κατανοητό, πολύ διασκεδαστικό αλλά και εντελώς θεματικό επιτραπέζιο που πραγματικά μεταφέρει τους παίκτες μέσα στο σύμπαν του Lovecraft. Το προσεγμένο artwork έχει συμβάλλει πολύ σε αυτό φυσικά, μαζί σίγουρα με τις δυνατές περιγραφές που τελικά μετατρέπουν κάθε παιχνίδι σε μία storytelling εμπειρία.

«Gates between worlds continue to open with frequency and soon, Yog-Sothoth will be free»

– Yog-Sothoth card, Eldritch Horror

Το δεύτερο επιτραπέζιο που θα σταθούμε εδώ είναι το Mansions Of Madness, η δεύτερη έκδοση.

Συνεργατικό και αυτό, έχει την ιδιαιτερότητα ότι χρησιμοποιεί application μαζί με τη φυσική κόπια σε κάθε παιχνίδι. Η ατμόσφαιρα του ξεπερνάει όλες τις προσδοκίες, γιατί έχει δουλευτεί πάρα πολύ και στο επίπεδο ανάπτυξης ιστορίας, και στο κομμάτι πλοκή, εξέλιξη χαρακτήρων, πορεία του παιχνιδιού, τέρατα, ακόμα και στον ήχο. Έχει μεν πολλούς κανόνες, αλλά είναι πολύ λογικοί, βγάζουν νόημα και δεν είναι σύνθετοι στην υλοποίηση.

Η Nikki Valens έχει σχεδιάσει και αυτό το board game, κάνοντας για άλλη μια φορά φανταστική δουλειά. Η βαθιά κατανόηση της στο Λαβκραφτιανό σύμπαν φαίνεται στον τρόπο που λειτουργεί το παιχνίδι και διαχειρίζεται είτε τις επιλογές των παικτών, τα λογικά και τη ζωή των ερευνητών, τα πλάσματα που εμφανίζονται και τη μορφή του τρόμου που αναπτύσσει. Υπάρχουν πολλά expansion που δίνουν τόνους από replay value, για το ίσως κορυφαίο horror game του είδους. Αν πρέπει να βρούμε κάποιο μοναδικό μειονέκτημα, τότε το μόνο που θα μπορούσα να σκεφτώ είναι το κόστος του, που είναι πολύ σοβαρό.

«The police think I'm crazy. Unnatural things have started happening here. Please help»

– Eugene, Cycle Of Eternity

Σταματάμε εδώ, στα δύο επιτραπέζια, αν και υπάρχουν δεκάδες ακόμα που θα άξιζε να αναφερθούν. Αν με ρωτήσετε θα έλεγα ότι ο κόσμος των board games έχει αναλάβει σε πολύ μεγάλο βαθμό τη διάδοσή της κρυμμένης αλλόκοσμης αλήθειας του Λαβραφτιανού σύμπαντος, και το κάνει εξαιρετικά.

Όχι πως η επιρροή του κόσμου των αρχαίων και του Cthulhu Mythos στη μουσική ήταν και είναι λιγότερο ισχυρή. Ακόμα περισσότερο μάλιστα στην ακραία - πειραματική σκηνή, φτάνει μέχρι και κυρίαρχη. Οι επιλογές λοιπόν είναι πολλές κι εδώ, αλλά θα μείνουμε όντως στις τέσσερις. Η πρώτη από αυτές έχει περισσότερο από όλες τις άλλες τη δομή του soundtrack και είναι το "Necronomicon" από τους Nox Arcana.

Το δεύτερο άλμπουμ του dark wave/ambient/neoclassical ντουέτου από το Κλίβελαντ είναι πλήρως αφιερωμένο στο Λαβκραφτιανό σύμπαν. Δεν είναι μόνο το όνομα του δίσκου, το εξώφυλλο, οι τίτλοι στα τραγούδια ή τα μικρά αφηγηματικά μέρη που δένουν το δίσκο στο dark horror theme του setting. Είναι και όλη η ατμόσφαιρα, που δε διαταράσσεται στιγμή στα σαράντα έξι λεπτά που διαρκεί. Ίσως είναι το πιο παιγμένο μουσικό υπόβαθρο για Cthulhu gaming night, και δίκαια.

Η δεύτερη επιλογή είναι πολύ διαφορετική, αλλά ταυτόχρονα ίσως η πιο ταιριαστή μουσική πρόταση, από τον ακραίο ήχο, για να ντύσει τους Μεγάλους Παλαιούς. Το "Disharmonium - Undreamable Abysses" των Blut Aus Nord είναι τόσο απόκοσμο, αντισυμβατικό και διεστραμμένο, που μόνο μέσα από την απουσία ερμηνείας, που χαρακτηρίζει το ακατάληπτο, για το ανθρώπινο πλαίσιο, μπορεί να ερμηνευθεί.

Ο τρόμος είναι παρόν σε κάθε ηχητική κίνηση του δίσκου, σε κάθε κύκλο που ανοίγει χωρίς να κλείνει και σπειρώνεται χωρίς να αλλάζει διάμετρο. Ένας μουσικός λαβύρινθος που κρύβει στο κέντρο του τη φλογέρα του ανώτατου ιερέα με την κίτρινη μάσκα. Είναι οι φωνές, είναι οι μελωδίες που ακόμα κι αν τις βαφτίσεις έτσι είναι τόσο ενοχλητικές, που ανατρέπουν κάθε προσπάθεια κανονικοποίησης. Τα "Undreamable Abysses" είναι στην πραγματικότητα ένα σύνολο ηχητικής εμπειρίας και όχι μια ωμή ακρόαση, ως τέτοια καταφέρνει να παρουσιάσει πιστά την ψυχεδελική κάθοδο προς την ανεξέλεγκτη παράνοια.

«Το πραγματικό τους πρόσωπο δεν μπορεί να γίνει αντιληπτό από τις αισθήσεις μας, την τρισδιάστατη πραγματικότητα και συμβατικές ερμηνείες περί τέχνης. Αυτό που δεν μπορεί να περιγραφεί και να ονομασθεί είναι και εκείνο που κυριαρχεί μέσω συγκλονιστικής μουσικής, είναι το μέσο για μια απόκοσμη επικοινωνία με το ασυνείδητο»

– Αποστόλης Ζαμπάρας

Η τρίτη επιλογή έρχεται από μία μπάντα που θα μπορούσε να έχει το ρόλο του μουσικού αρχιερέα του ακραίου τρόμου. Οι The Great Old Ones έχουν καταφέρει, με συνέπεια και σπάνια οπτική, να μεταφέρουν τη μουσική διάσταση του σύμπαντος στο ατμοσφαιρικό ακραίο post/black metal.

Το "Cosmicism" είναι γεμάτο αναπάντεχες αλλαγές, ανατροπές και μεταφορές αισθητικών λεπτομερειών από άλλες διαστάσεις, ακατανόητες και ασύλληπτες σε μεγαλύτερα μεγέθη, αλλά απαίσιες μοχθηρές κι εντυπωσιακές στην επαφή τους. Είναι μια εικόνα που αποτελείται από πολλές άλλες μικρότερες προτάσεις μεγαλείου, είτε αυτές είναι ιδέες και παιξίματα, είτε ήχοι κι επικές κραυγές. Χαμένοι στην Carcosa θα πάρουμε μια μικρή ιδέα απ' την παράξενη νύχτα και τα μαύρα αστέρια που ανατέλλουν κι έτσι αναπόφευκτα, τα κουρέλια του βασιλιά που ανεμίζουν θα μας στοιχειώσουν για πάντα.

«Το concept δεν εμμένει σε μια σύγκρουση επί της Γης των ασήμαντων ανθρώπων με τους παντοδύναμους θεούς του σύμπαντος. Αυτή τη φορά, μια αστρική βούληση θα καθοδηγήσει την μπάντα δια του πρωταγωνιστή, αναζητώντας το όποιο νόημα μπορεί να υπάρχει σε ένα τέτοιο φανταστικό σύμπαν, έξω από τη Γη»

– Αποστόλης Ζαμπάρας

Η τελευταία επιλογή είναι ένας τεράστιος δίσκος που, αν και δεν είναι το θέμα του ολοκληρωτικά βασισμένο στον κόσμο που πρότεινε ο Howard Phillips, μεταφέρει με απίστευτο τρόπο την απόκοσμη υφή του και τον σαρωτικό φόβο που προκαλεί στο πρόθυμο για ερωτήσεις μυαλό. Το "Melana Chasmata" των Triptykon.

Το μεγαλείο αυτού του άλμπουμ βρίσκεται, πρώτα απ όλα, στον τρόπο που σε κάνει να πας πιο βαθιά από τα επίπεδα σκοτάδια που κρύβουνε την μέσα αλήθεια σου ή και την ερμηνεία του πόνου. Η μεγάλη μουσική παλέτα, που όμως χρησιμοποιείται με αριστουργηματικό τρόπο, φανερώνει διάνοια που δεν υπακούει στο σύνηθες και το μετρήσιμο του αντιληπτού κόσμου. Ο τρόπος που γυμνώνει το ακροατό μπροστά στο μαύρο της ισοπέδωσης δεν μπορεί παρά να προέρχεται από εξωκοσμικές διαστάσεις. Αν υπάρχει ένας δίσκος που ο ήχος του μπορεί να πλησιάζει τις μουσικές της αρχαίας πόλης που κρύβουν τα βουνά της τρέλας στην Ανταρκτική, είναι μόνο αυτός, με τα μελανά του χάσματα.

«Σαν τον πίνακα ζωγραφικής του H. R. Giger, που κοσμεί το εξώφυλλο του, το "Melana Chasmata" είναι σκοτεινό και μοχθηρό, χωρίς ίχνος αφέλειας ή χυδαιότητας»

– Αντώνης Κονδύλης

Εδώ ολοκληρώνεται η σειρά Playing God, με έντεκα πάνθεα, πολλά επιτραπέζια κι ακόμα περισσότερη μουσική. Το φινάλε δόθηκε στον Howard Phillips Lovecraft γιατί κανένας άλλος κόσμος δεν έχει επηρεάσει τόσο και δεν έχει αναπτυχθεί όσο αυτός στις τέχνες και τις δημιουργίες που επισκέπτονται το ακραίο και το φανταστικό. Αυτά.

«That is not dead which can eternal lie, And with strange aeons even death may die»

– H.P. Lovecraft