Iotunn: «Άλλο να φτάσεις με το δικό σου καράβι στο λιμάνι κι άλλο να βγεις σωστά στη στεριά»

 Το ότι στο Rocking έχουμε σοβαρή αδυναμία στη μουσική των Iotunn, νομίζω ότι είναι εντελώς ξεκάθαρο. Είχαμε ήδη ενθουσιαστεί από το πρώτο τους άλμπουμ, "Access All Worlds", αλλά στο "Kinship" στήσαμε πανηγύρια! Τα είπαμε μαζί τους για το δεύτερο, έχουμε μιλήσει με τον Jesper για το πρώτο, τους βάλαμε σε προσωπικές λίστες και δίσκους του μήνα, μέχρι που μπήκαν και στη δεκάδα των καλύτερων για το 2024 με την τρομερή δισκάρα που έβγαλαν!   

Πλέον ανυπομονούμε για τις δύο headline εμφανίσεις τους στις 26 και 27 του Μάρτη (Θεσσαλονίκη και Αθήνα αντίστοιχα), με τον Aldara στα φωνητικά, και βρίσκουμε άλλη μία ευκαιρία να τα πούμε μαζί τους για την πορεία των Iotunn, το prog rock και το extreme metal, την επιστημονική φαντασία αλλά και τη μουσική γενικότερα, σε μια συνέντευξη πραγματικά χορταστική με τον Jens σε κέφια να μιλά για τα πάντα!

Γεια σου Jens, πώς είσαι;

Είμαι καλά. Εσύ πώς είσαι;

Είμαι κι εγώ καλά. Λίγο κουρασμένος, αλλά εντάξει.

Ναι, τότε είμαστε δύο!

Πού σε βρίσκω;

Είμαι στην Κοπεγχάγη, στο σπίτι. Μόλις γύρισα από τη δουλειά.

Ναι, κι εγώ μόλις! Λοιπόν, είναι μεγάλη χαρά και προνόμιο που σε έχουμε εδώ, γιατί αγαπήσαμε τους Iotunn από το πρώτο κιόλας άλμπουμ. Και νομίζω ότι κάνατε ένα μεγάλο βήμα μπροστά με το "Kinship". Πώς νιώθεις για την πορεία σας μέχρι τώρα; Είστε ήδη έτοιμοι για το επόμενο βήμα;

Είμαστε πολύ ικανοποιημένοι και χαρούμενοι με το πώς εξελίχθηκαν τα πράγματα από τότε που ηχογραφήσαμε το πρώτο μας άλμπουμ και υπογράψαμε με τη Metal Blade. Ειδικά αν λάβεις υπόψη την κατάσταση με την COVID όταν κυκλοφόρησε το πρώτο άλμπουμ, που έκανε τα πράγματα πολύ πιο δύσκολα. Αλλά νομίζω ότι το διαχειριστήκαμε καλά. Δεν είναι μυστικό ότι κερδίσαμε πολλούς ακροατές με το πρώτο άλμπουμ, αλλά με το "Kinship" τα πράγματα πήγαν στο επόμενο επίπεδο. Δεν βιαζόμαστε. Αν βιάζεσαι πολύ, κάποια στιγμή το πληρώνεις… και είμαστε πια πολύ μεγάλοι για κάτι τέτοιο. Πρέπει να δουλεύουμε σκληρά και να είμαστε συγκεντρωμένοι. Πιστεύουμε ότι τα πράγματα εξελίσσονται όπως ελπίζαμε και χτίζουμε εκθετικά. Έτσι ώστε όταν κυκλοφορήσουμε το τρίτο άλμπουμ θέλουμε να είναι ένα ακόμη άλμα από το σημείο που ήταν το "Kinship". Ένα πράγμα είναι η ανάπτυξη και ένα άλλο είναι η επέκταση του κοινού. Αλλά μέσα στο συγκρότημα το πιο σημαντικό είναι να παραμένουμε προσγειωμένοι και συγκεντρωμένοι στο να προχωράμε μπροστά, μένοντας πιστοί στον εαυτό μας. Μέχρι τώρα όλα πάνε καλά και είμαστε πολύ ενθουσιασμένοι για τα επόμενα βήματα.

Αν συνεχίζεις να κυκλοφορείς ποιοτική μουσική και ο κόσμος μιλά γι’ αυτήν, τότε η κίνηση έρχεται αρμονικά, σαν κύματα στον ωκεανό

Αν φτάσετε σε ένα σημείο όπου θα πρέπει να συμβιβάσετε την αυθεντικότητά σας για να μεγαλώσει το συγκρότημα, πώς θα το αντιμετωπίσετε;

Αυτή είναι πραγματικά μια πολύ καλή ερώτηση. Υπάρχει πάντα ένας κίνδυνος εδώ. Ένα συγκρότημα θα μπορούσε να σκεφτεί αν υπάρχει κάτι στο songwriting ή στον ήχο που θα μπορούσε να έχει μεγαλύτερη απήχηση. Εμείς προσπαθούμε να μην το κάνουμε αυτό, γιατί πιστεύουμε ότι τότε δεν θα παρουσιάσουμε την καλύτερη εκδοχή του εαυτού μας. Και οι άνθρωποι που μας ακολουθούν τόσα χρόνια θα το καταλάβουν αμέσως. Πρέπει να υπάρχει εμπιστοσύνη και σεβασμός. Και αυτό λειτουργεί και προς τις δύο κατευθύνσεις. Πρέπει να σεβόμαστε τον εαυτό μας αλλά και τους ανθρώπους που επενδύουν χρόνο και χρήματα στο συγκρότημα. Αυτό δεν σημαίνει ότι δεν μπορούμε να εξελιχθούμε. Αλλά πρέπει να εξελισσόμαστε με τρόπο που όταν ακούμε τη μουσική να μπορούμε να πούμε ότι είναι πραγματικά καλή. Αν όχι ένα βήμα προς τα πάνω, τουλάχιστον ένα βήμα μπροστά στο ίδιο επίπεδο ποιότητας. Από εκεί και πέρα, ο κόσμος θα κρίνει. Αν συνεχίζεις να κυκλοφορείς ποιοτική μουσική και ο κόσμος μιλά γι’ αυτήν, τότε η κίνηση έρχεται αρμονικά, σαν κύματα στον ωκεανό. Υπάρχει μια φυσική εξέλιξη που θα σε κάνει να μεγαλώσεις, αλλά μόνο αν συνεχίζεις να κυκλοφορείς καλή μουσική με ειλικρίνεια.

Αναφέρθηκες στο ότι ξεκινήσατε μέσα στην πανδημία, ενώ τώρα βρισκόμαστε πάλι σε μια πολύ ζοφερή συγκυρία σε διεθνές επίπεδο. Δεν είναι ένα θετικό περιβάλλον. Από την άλλη όμως, όλα αυτά τα γεγονότα μπορεί να επηρεάζουν και τη μουσική ενός metal συγκροτήματος. Ακόμα κι αν οι στίχοι κινούνται στη σφαίρα του φανταστικού, δεν είναι παράλογο να διαμορφώνονται και από αυτά τα ερεθίσματα. Εμπνέεστε από όσα συμβαίνουν γύρω σας;

Σίγουρα ισχύει. Στο πρώτο άλμπουμ, ήταν η πρώτη φορά που δουλέψαμε με τον Jon, τον τραγουδιστή μας, πάνω σε τραγούδια για ολόκληρο δίσκο. Έτσι θέλαμε κάπως να μας πει τι άκουγε ο ίδιος ως προς τα θέματα και τις ιστορίες. Τι φανταζόταν όταν άκουγε τη μουσική. Ήταν πολύ εύκολο για εμάς να συνδεθούμε, γιατί όλοι αγαπάμε την επιστημονική φαντασία και υπάρχουν τόσα πολλά θέματα, τόσα πολλά ερωτήματα που αντικατοπτρίζουν το τι σημαίνει να είσαι άνθρωπος που προκύπτουν αυτόματα όταν μπαίνεις στον κόσμο της. Όμως με το "Kinship" τα πράγματα ήταν κάπως διαφορετικά, γιατί δε θέλαμε να περιοριστούμε σε μια πολύ συγκεκριμένη κατηγορία ή είδος όσον αφορά τις αφηγήσεις. Θέλαμε περισσότερο να πάρουμε κάτι απλό και να δούμε πώς μπορεί να εξελιχθεί, κάτι τόσο απλό όσο οι ανθρώπινες σχέσεις, μέσα σε μια φυλή ή ανάμεσα στα μέλη μιας οικογένειας. Και όλες οι εντάσεις, οι συγκρούσεις, ειδικά αυτές που συμβαίνουν εσωτερικά στον βασικό χαρακτήρα αυτού του άλμπουμ, είναι σίγουρα κάτι που μπορώ να συσχετίσω με τον σημερινό κόσμο. Αυτά τα ζητήματα υπήρχαν πάντα στην ιστορία.

Είναι μεγάλο θέμα το να προσπαθείς να καταλάβεις πού ανήκεις, πώς να είσαι διαφορετικός, πότε να πας σε πόλεμο και πότε να συμφωνήσεις στην ειρήνη. Σε αυτό το άλμπουμ βλέπω πολλές από τις δομές που βλέπουμε και σήμερα. Σίγουρα εμπνεόμαστε από όσα συμβαίνουν στην κοινωνία γύρω μας, αλλά δεν είναι ότι δείχνουμε συγκεκριμένα ιστορικά γεγονότα ή πράγματα που συμβαίνουν τώρα και λέμε «Αυτό το τραγούδι είναι για εκείνο το συγκεκριμένο γεγονός». Μας αρέσει να δημιουργούμε τους δικούς μας κόσμους μέσα στα άλμπουμ μας, σε επίπεδο στίχων, και να τους αφήνουμε να εμπνέονται από τον πραγματικό κόσμο, αλλά να εξελίσσονται σε μια αφήγηση όπου μπορούμε να έχουμε τον πλήρη έλεγχο και να αφήνουμε την ιστορία να προχωρά όπως θέλουμε.

Αν υπάρχει κάτι που σκεφτόμαστε ότι θα θέλαμε να είχαμε κάνει καλύτερα, τότε αντί να μένουμε εκεί, προτιμάμε να ρωτάμε τον εαυτό μας πώς θα το προσεγγίσουμε στο επόμενο άλμπουμ

Καταλαβαίνω. Αυτό που εννοούσα είναι ότι όταν συμβαίνουν σκοτεινά πράγματα στον κόσμο, ίσως είναι πιο φυσικό να γράψεις για σκοτεινά θέματα. Επίσης ανέφερες ότι το Kinship ήταν ένα μεγάλο βήμα. Είσαι από αυτούς που κοιτάζουν πίσω και σκέφτονται τι θα μπορούσε να είχε γίνει καλύτερα;

Φυσικά και το κάνουμε, γιατί ό,τι κι αν λες ή κάνεις ή δημιουργείς στη ζωή, δεν μπορείς να προχωρήσεις χωρίς το παρελθόν σου. Και δεν μπορείς να κουβαλάς την ιστορία σου μαζί σου και να είσαι, πιστεύω, ένας πραγματικά ειλικρινής άνθρωπος, αν δεν υπάρχουν έστω και μικρά πράγματα που θα τα είχες κάνει διαφορετικά. Παρόλα αυτά, δεν μας αρέσει να κοιτάμε πίσω στα έργα μας, στα άλμπουμ μας, και να λέμε «α έπρεπε να είχαμε κάνει αυτό αντί για εκείνο και το άλλο». Δεν λειτουργεί έτσι για εμάς.

Αν λοιπόν κοιτάξουμε το "Kinship", δεν το βλέπουμε με τη λογική «αν το είχαμε κάνει έτσι, θα είχε γίνει αλλιώς». Το βλέπουμε περισσότερο από τη σκοπιά του επόμενου άλμπουμ, γιατί στο επόμενο άλμπουμ θα το κάνουμε λίγο διαφορετικά. Δηλαδή ο τρόπος τελικά που κοιτάμε πίσω είναι πάντα κοιτάζοντας μπροστά. Δεν θέλουμε οι λεπτομέρειες και τα μικρά πράγματα από όσα ανήκουν στο παρελθόν να γίνονται βάρος ή να δημιουργούν κακή ατμόσφαιρα γύρω μας. Δεν λειτουργεί έτσι. Φυσικά βλέπουμε κάποια μικρά πράγματα, αλλά αυτό είναι και η γοητεία όλης της διαδικασίας. Κάθε άλμπουμ είναι πολύ διαφορετικό. Όταν ακούω το "Kinship", λέω «ακούγεται πραγματικά πολύ καλό». Μετά γυρίζω πίσω σε κάποιο κομμάτι και σκέφτομαι «τι ακριβώς είχε συμβεί τότε;», γιατί μοιάζει σαν να έχει περάσει πάρα πολύς καιρός. Ειδικά επειδή το "Kinship" μπήκε ανάμεσα σε δύο περιόδους και όλο αυτό το κάνει κάπως… παράξενο με έναν τρόπο.

Αλλά δεν θα το αλλάζαμε αυτό. Γιατί αν μπορούσαμε να αλλάξουμε τα πάντα, αν μπορούσαμε να ταξιδέψουμε στον χρόνο και να διαμορφώσουμε τα πάντα ξανά, ανάλογα με τη νοοτροπία που είχαμε τότε, θα καταλήγαμε να τα κάνουμε όλα ίδια. Και σε αυτό δεν υπάρχει δημιουργικότητα. Σίγουρα έχουμε απόψεις για πράγματα που ίσως θα μπορούσαμε να είχαμε κάνει καλύτερα. Όμως σεβόμαστε κάθε διαδικασία για αυτό που ήταν. Και μας αρέσει η ποικιλία σε κάθε απόφαση, σε κάθε ήχο και σε κάθε λεπτομέρεια της σύνθεσης. Αν υπάρχει κάτι που σκεφτόμαστε ότι θα θέλαμε να είχαμε κάνει καλύτερα, τότε αντί να μένουμε εκεί, προτιμάμε να ρωτάμε τον εαυτό μας πώς θα προσεγγίσουμε το επόμενο άλμπουμ και τελικά να προχωράμε με αυτό από εκεί και πέρα.

Ok. Αν η Metal Blade σας ζητούσε να επανεκδώσετε το Kinship με μια διασκευή για bonus track, ποιο τραγούδι θα διαλέγατε;

Θα ήθελα να κάνουμε το "Spiral Architect" των Black Sabbath.

Ωραία επιλογή!

Είναι από τα αγαπημένα μου τραγούδια των Black Sabbath. Μπορεί να διασκευαστεί σε πιο heavy μορφή, έχει μελωδία και μυστήριο. Και φυσικά μετά τον θάνατο του Ozzy Osbourne, για μένα είναι αυτονόητο να πάμε στον κατάλογο των Black Sabbath.

Το Kinship πήγε πολύ καλά στη λίστα του rocking.gr και βγήκε στο  νούμερο εννιά των καλύτερων άλμπουμ για το 2024. Σας ενδιαφέρουν τέτοιες λίστες;

Σίγουρα είναι κάτι που ενδιαφέρει εμένα και το συγκρότημα. Είτε δημιουργούνται από μεμονωμένα άτομα, σε περιοδικά και παρόμοια μέσα όπου διάφοροι συντάκτες έχουν τις δικές τους προσωπικές λίστες, είτε είναι βασισμένες σε πιο δημοκρατικές με έναν τρόπο διαδικασίες, που προκύπτουν από τον μέσο όρο των ψήφων για όλα τα άλμπουμ και τέτοια. Οπότε δεν θα είχε κανένα νόημα να πω ότι δεν με νοιάζει. Γιατί αν δεν ήμασταν σε καμία από αυτές τις λίστες, θα έλεγα κρίμα, θα ήταν ωραίο να αναφερθούμε. Τώρα όμως που βρισκόμαστε σε πολλές από αυτές τις λίστες, θα ήταν υποκριτικό από μέρους μου να πω ότι δεν με ενδιαφέρει το γεγονός ότι πολλοί άνθρωποι θεωρούν το άλμπουμ μας μέρος μιας πραγματικά εξαιρετικής λίστας δίσκων. Είναι κάτι για το οποίο είμαστε πολύ, πολύ περήφανοι. Οπότε ναι, μας νοιάζει. Φυσικά όμως, δεν είναι αυτό που θα καθορίσει προς τα πού θέλουμε να πάμε ή τι μουσική θα γράψουμε. Αλλά, σίγουρα, μας ζεσταίνει την καρδιά.

Ναι, γιατί αν κάνατε άλμπουμ μόνο για να μπείτε σε λίστες, μάλλον δεν θα μπαίνατε.

Ακριβώς. Συμφωνώ.

Ας πάμε τώρα στο βασικό θέμα αυτής της συνέντευξης, γιατί η νέα σας περιοδεία ξεκινά από την Ελλάδα και απέχει μόλις λίγες εβδομάδες. Τι μπορείτε να μας πείτε για τις επερχόμενες εμφανίσεις; Θα παίξετε ολόκληρο το "Kinship"; Πώς θα είναι να σας δούμε σε headlining set; Σχεδιάζετε εκπλήξεις;

Καταρχάς, αυτό που αγαπάμε στις headlining συναυλίες, ειδικά σε club shows, είναι ότι μπορούμε να παίξουμε ένα αρκετά μεγάλο set. Μπορώ να πω ότι θα είναι πολύ χαρακτηριστικό για μια συναυλία των Iotunn. Δηλαδή δεν χάνουμε χρόνο με πράγματα όπως drum solos ή να περιμένουμε για encore. Θα είναι περίπου 90 λεπτά γεμάτα έντονη μουσική. Δεν θα παίξουμε ολόκληρο το Kinship, αλλά θα παίξουμε τα περισσότερα τραγούδια από το άλμπουμ. Και θα τα συνδυάσουμε με κομμάτια από το Access All Worlds. Όταν κοιτάξαμε τις επιλογές για το setlist, συνειδητοποιήσαμε ότι έχοντας ήδη δύο άλμπουμ, αναγκαστικά δεν μπορούμε να παίξουμε τα μισά τραγούδια μας ζωντανά. Προσπαθούμε όμως να συμπεριλάβουμε κάποια τραγούδια που αγαπάει πολύ ο κόσμος, αλλά και κάποια πιο prog κομμάτια που ζητούν ορισμένοι ακροατές ή τραγούδια που αναφέρονται συχνά αλλά δεν τα έχουμε παίξει τόσο πολύ τον τελευταίο χρόνο ή δύο. Οπότε νομίζω θα είναι ένας καλός συνδυασμός.

Τη στιγμή που νομίζεις ότι θα ακούσεις καθαρό melodic death, εξελίσσεται τελικά σε κάτι άλλο και, όταν πια έχει ολοκληρωθεί το τραγούδι, νιώθεις σαν να έχεις ταξιδέψει σε έναν κόσμο

Η Ελλάδα φαίνεται να είναι μια χώρα που αγάπησε τη μουσική σας από την αρχή. Ποιες είναι οι χώρες όπου νιώσατε πιο θερμή υποδοχή; Είναι η Ελλάδα ανάμεσα σε αυτές; Και τι πιστεύεις ότι είναι αυτό που κάνει τόσο ελκυστική τη μουσική των Iotunn για το ελληνικό metal κοινό;

Βασικά νιώθουμε ευπρόσδεκτοι παντού όπου πηγαίνουμε. Αλλά ξέρουμε και από τα νούμερα ότι υπάρχουν χώρες που, ενώ δεν έχουμε παίξει ακόμα, υπάρχει μεγάλη ζήτηση να έρθουμε. Η Ελλάδα ήταν ιδιαίτερη για εμάς από την αρχή, από την εποχή που κυκλοφόρησε το "Access All Worlds". Μέσα από επαφές, δημοσιογράφους, ανθρώπους που γνωρίσαμε με τον καιρό. Παίξαμε στην Ελλάδα για πρώτη φορά το περασμένο καλοκαίρι και θα θέλαμε να είχαμε έρθει νωρίτερα. Τώρα όμως έχουμε την ευκαιρία για δύο headlining συναυλίες και αυτό είναι τέλειο. Δεν είναι μυστικό βέβαια ότι αγαπάμε και τη χώρα μας, τη Δανία, οπότε παίζουμε συχνά εκεί. Επίσης παίζουμε αρκετά στη Γερμανία και στη Νορβηγία!

Όταν μιλάω με Έλληνες για τη μουσική μας, αυτό που μου λένε είναι ότι τους αρέσει ο συνδυασμός των στοιχείων που έχουμε. Τη στιγμή που νομίζεις ότι θα ακούσεις καθαρό melodic death metal, εξελίσσεται τελικά σε κάτι άλλο. Και στο τέλος, όταν έχει ολοκληρωθεί το τραγούδι, νιώθεις σαν να έχεις ταξιδέψει σε έναν κόσμο. Ταυτόχρονα, ανεξάρτητα από τις αλλαγές μέσα του, στο τέλος ακούγεται συνεκτικό. Κάποια στοιχεία είναι τεχνικά, αλλά ο στόχος της μουσικής μας δεν είναι να δείξουμε πόσο καλοί είμαστε ως μουσικοί. Θέλουμε να αγγίζει τα συναισθήματα των ανθρώπων. Αυτό έχω καταλάβει από την Ελλάδα και από τις περισσότερες χώρες.

Η δική μου άποψη είναι ότι έχετε καταφέρει να αγγίξετε τη μουσική παλαιότερων συγκροτημάτων, που αγαπά πολύ το κοινό εδώ, αλλά της δίνετε έναν φρέσκο αέρα. Δεν παίζετε ακριβώς σαν εκείνα τα συγκροτήματα, αλλά έχετε στοιχεία από τη melodic death metal σκηνή των 90s, ή την ευρύτερη σκανδιναβική, δίνοντάς τους ένα prog twist.

Ok…

Τώρα, είναι σχεδόν αναπόφευκτο για ένα νέο metal συγκρότημα να γίνονται συγκρίσεις. Ποιες συγκρίσεις σας έχουν κολακεύσει και ποιες σας μπέρδεψαν;

Είναι πολύ καλή ερώτηση. Ευτυχώς έχουμε συγκριθεί με πολλά διαφορετικά συγκροτήματα, γιατί η μουσική μας είναι αρκετά ποικιλόμορφη. Δεν θέλω να μπω στη διαδικασία να αναφέρω συγκροτήματα που δεν μου αρέσουν… (γέλια).

Δεν είναι απαραίτητο να μη σου αρέσουν, μπορεί απλά να μη βλέπεις τη σύνδεση με τον ήχο σας, ή να είναι κάποιο που δεν έχετε ακούσει ποτέ…

Ναι, ναι ok, είναι όμως κάτι που μπορεί διαβαστεί διαφορετικά! Αλλά νομίζω ότι… λοιπόν, προσωπικά αγαπώ πολύ το power metal, όμως σε ορισμένες κουλτούρες του metal οι άνθρωποι είναι αρκετά γρήγοροι στο να πουν ότι γέρνουμε περισσότερο προς μια πιο κλασική, τυπική power metal υφή απ’ όσο πιστεύω εγώ ότι πραγματικά συμβαίνει. Αν κάποιος επιμένει ότι το power metal είναι ο βασικός πυρήνας του ήχου μας, μάλλον δεν θα συμφωνούσα. Καταλαβαίνω όμως γιατί το λένε. Κι εμείς αγαπάμε το power metal, απλώς μερικές φορές νομίζω ότι το τραβούν λίγο παραπάνω. Γιατί στο δικό μας μυαλό, όταν πρόκειται για μεγάλες φωνές και τέτοια, οι επιρροές μας είναι συγκροτήματα και καλλιτέχνες όπως οι Borknagar ή οι Iron Maiden κι ο Ronnie James Dio. Όταν όμως αναφέρεις τους Judas Priest ή τους Maiden, έχεις στο μυαλό σου συγκεκριμένα φωνητικά που δεν είναι και τόσο μακριά από το power metal, αλλά είναι παρ’ όλα αυτά κάτι διαφορετικό.

Εμπνεόμαστε από συγκροτήματα όπως οι Primordial, οι Paradise Lost, οι Borknagar και οι Enslaved

Όταν οι άνθρωποι λένε ότι μπορούν να ακούσουν στοιχεία από συγκροτήματα όπως οι Primordial ή οι Paradise Lost, οι Borknagar, οι Enslaved και άλλα παρόμοια, νιώθω πραγματικά ταπεινότητα, γιατί πράγματι εμπνεόμαστε από αυτές τις μπάντες. Επίσης, αν κάποιος ακούει στη μουσική μας μια ανανεωμένη εκδοχή του metal που θυμίζει μεγάλες μπάντες και θρύλους όπως οι Iron Maiden, οι Judas Priest ή οι Metallica, τότε επίσης νιώθουμε μεγάλη τιμή! Γιατί άλλο πράγμα είναι να φτάνεις με το δικό σου καράβι στο λιμάνι, και άλλο πράγμα είναι να καταφέρεις να βγεις σωστά στη στεριά. Και για εμάς, ακόμα μοιάζει σαν να βρισκόμαστε μόλις στην αρχή.

Ας πάμε σε κάτι πιο ανάλαφρο. Φαντάσου ότι είσαι ραδιοφωνικός παραγωγός και θέλεις να παίξεις ένα τραγούδι των Iotunn. Ποιο τραγούδι θα έπαιζες πριν, ποιο τραγούδι των Iotunn στη μέση και ποιο μετά;

Θα διάλεγα τραγούδια πριν και μετά που να είναι πολύ διαφορετικά από το τραγούδι των Iotunn. Έτσι μου αρέσουν οι playlists, κάθε νέο τραγούδι να πηγαίνει λίγο δεξιά ή λίγο αριστερά, ποτέ ευθεία μπροστά. Θα έβαζα πρώτα το βασικό θέμα από το soundtrack του Interstellar του Hans Zimmer για να δημιουργηθεί μια ατμόσφαιρα. Δικό μας, θα έπαιζα το "Safe Across The Endless Night", το τελευταίο κομμάτι του "Access All Worlds" και μετά θα διάλεγα κάτι που μας ενέπνευσε συνθετικά, ίσως ένα τραγούδι από το "Twilight Of The Gods" των Bathory ή το συμφωνικό κομμάτι "Moldau" του Bedřich Smetana.

Ενδιαφέρουσες επιλογές. Θα σκεφτόσασταν ποτέ να κάνετε ένα folk άλμπουμ;

Νομίζω ότι με το ακουστικό τραγούδι στο Kinship κάναμε ήδη ένα βήμα προς αυτή την κατεύθυνση. Αν όμως εννοείς folk metal με την έννοια των πιο γρήγορων metal riffs τύπου Iron Maiden, τότε όχι. Αν μιλάμε για ένα ακουστικό άλμπουμ, κάτι που έχουμε ήδη συζητήσει, τότε ναι! Δε θα μπορούσε να είναι κάτι δίωρο, αλλά ένα ισορροπημένο ακουστικό άλμπουμ περίπου 30-50 λεπτών, ή με στοιχεία από prog και space rock των 70s. Αυτό θα μπορούσα να το φανταστώ σε κάθε περίπτωση!

Αγαπημένο prog συγκρότημα των 70s;

Εξαρτάται από τη διάθεση: King Crimson, Yes, Genesis ή Pink Floyd. Οι Pink Floyd όμως έφτασαν σε ένα επίπεδο που δύσκολα συγκρίνεται με άλλες rock μπάντες. Οπότε μάλλον θα πω Pink Floyd.

Και αγαπημένο άλμπουμ των Pink Floyd;

Το "Dark Side of the Moon" ή το "Animals". Αγαπώ επίσης το ομώνυμο κομμάτι από το "Atom Heart Mother". Έχει μια περίεργη δομή αυτό το άλμπουμ: από τη μία πλευρά είναι η τεράστια σύνθεση 20 λεπτών και μετά γίνεται πολύ διαφορετικό στη δεύτερη πλευρά. Ίσως το αγαπημένο μου κομμάτι να είναι το "Atom Heart Mother", αλλά το "Dark Side of the Moon" είναι μάλλον απλησίαστο.

Oι metal μπάντες ήταν αυτές που πήραν τη σκυτάλη και συνέχισαν την progressive παράδοση

Η συζήτησή μας μου θυμίζει μια συνέντευξη που έκανα με τους Blood Incantation. Μου είχαν πει ότι χωρίς το prog rock των 70s δεν θα υπήρχε extreme metal. Σήμερα υπάρχουν πολλές μπάντες που συνδυάζουν το extreme με το prog στοιχείο, όπως οι Enslaved που ανέφερες νωρίτερα. Το κάνετε πολύ διαφορετικά από τους Blood Incantation, αλλά κι εσείς φέρνετε σε επαφή αυτούς τους δύο πολύ μεγάλους κόσμους.

Είμαστε πραγματικά πολύ επηρεασμένοι από τη prog σκηνή των ’70s και θα έλεγα ότι, αν παρακολουθήσει κανείς την εξέλιξη της ιστορίας της μουσικής βήμα βήμα, φαίνεται ξεκάθαρα πώς συνδέονται όλα. Και δεν νομίζω ότι η σκηνή του prog rock, είτε μιλάμε για τη βρετανική, είτε για τη γερμανική, είτε για τη γαλλική σκηνή, ήταν κάτι ενιαίο. Όλες αυτές οι μπάντες αντιπροσώπευαν διαφορετικές κουλτούρες μέσα σε μια ευρύτερη κουλτούρα. Και όσο προχωράμε προς τα μέσα των ’70s, τα πράγματα γίνονται όλο και πιο ιδιαίτερα, περίεργα και πιο, απόκρυφα. Προσωπικά, δεν ξέρω πόση προσοχή έδιναν αυτές οι πιο obscure prog μπάντες, όπως για παράδειγμα οι Magma, στη metal σκηνή εκείνη την εποχή, γιατί τότε υπήρχαν ήδη πολλά άλμπουμ από τους Black Sabbath. Και θα έλεγα ότι μερικά από τα καλύτερα πράγματα που έκαναν οι Black Sabbath είναι εξαιρετικά προοδευτικά. Παρ’ όλα αυτά, είναι πολύ εστιασμένα, ενώ το να είσαι ιδεολογικά progressive στα ’70s σήμαινε ότι… μπορούσαν να συμβούν τα πάντα! Γι’ αυτό και τα τραγούδια συχνά γίνονταν πολύ, πολύ μεγάλα. Πραγματικά μπορούσε να συμβεί οτιδήποτε μέσα σε αυτά και αυτό είναι κάτι που κι εμείς δεν αποκλείουμε, το να συμβεί οτιδήποτε στα τραγούδια μας. Η αίσθησή μου είναι λοιπόν ότι το metal, και όπως είπαν κι οι Blood Incantation, ειδικά το extreme metal, χρωστάει σίγουρα περισσότερα στην prog σκηνή απ’ ό,τι το αντίστροφο, απλά λόγω του πώς έχει χτιστεί ιστορικά η μουσική.

Αλλά για να μείνω στο θέμα: είναι ένα μεγάλο ζήτημα, γιατί το prog rock συνεχίστηκε. Τα ’70s ήταν σίγουρα η χρυσή εποχή του, αλλά συνέχισε να υπάρχει και φτάνει μέχρι και σήμερα. Και δεν θέλω να προσβάλω τους fans του prog rock, αλλά σε κάποιο σημείο, τουλάχιστον μέσα στην metal κοινότητα, πολλοί αισθάνονται ότι οι metal μπάντες ήταν αυτές που πήραν τη σκυτάλη και συνέχισαν την progressive παράδοση. Βέβαια αυτό είναι και μια αρκετά απόλυτη άποψη, γιατί με τα ακραία drums, τις παραμορφωμένες κιθάρες κτλ., τα πράγματα αλλάζουν. Γι’ αυτό δεν θα έλεγα ότι εμείς στους Iotunn είμαστε, καθαρά, ένα progressive rock σχήμα. Είμαστε ένα metal συγκρότημα. Γιατί όταν παίζεις riffs με αυτόν τον metal ήχο, από άποψη δυναμικής και ποικιλίας, έχεις ήδη περιορίσει σε κάποιο βαθμό τις δυνατότητες για το πώς δημιουργείς ήχους.

Είσαι άνετος με την ευρύτερη «progressive» ταμπέλα για τους Iotunn; Γιατί μπορεί να μη δίνει μια ολοκληρωμένη εικόνα της μουσικής σας, αλλά έχετε ρίζες εκεί και δε συμβιβάζεστε με κανόνες.

Είμαι απολύτως εντάξει. Αν δεν είσαι υπέρ της εξέλιξης και θέλεις μόνο να διατηρήσεις τα πράγματα όπως είναι, τότε υπάρχει έλλειψη προόδου. Αν όμως θέλεις να προχωρήσεις μπροστά και ταυτόχρονα να διατηρήσεις κάποια στοιχεία, αλλά παρ’ όλα αυτά συνεχίζεις να εξελίσσεσαι, τότε αυτό είναι ταυτόχρονα προοδευτικό και διατηρητικό. Υπάρχει πολλή μουσική που μας αρέσει και ελπίζουμε να δημιουργήσουμε πράγματα που να ακούγονται καινούργια, ενώ ταυτόχρονα κουβαλάνε κάτι από το παρελθόν που αγαπάμε και το φέρνουμε στο παρόν. Και αυτό από μόνο του είναι μια μορφή εξέλιξης. Παράλληλα, όταν γράφουμε τραγούδια θέλουμε να νιώθουμε ελεύθεροι, να μη βάζουμε όρια στους εαυτούς μας και να δοκιμάζουμε πράγματα, για να δούμε αν θέλουμε να τα εξελίξουμε περισσότερο. Οπότε το να είμαστε ένα συγκρότημα σε διαρκή εξέλιξη δεν είναι απλώς μια ταμπέλα για την οποία θα ήμουν περήφανος ή χαρούμενος αν μας αποδοθεί. Πιστεύω ότι, στον πυρήνα του, είναι κάτι πολύ σημαντικό όταν μιλάμε για το heavy metal.

Ναι, σε καταλαβαίνω απόλυτα. Αλλά ξέρεις, η εξέλιξη σε κάποιες μπάντες, ή ο πειραματισμός, δεν έχει λειτουργήσει πάντα καλά. Ποια μπάντα θα ήθελες να επιστρέψει στις μουσικές της ρίζες αντί να προχωρήσει παραπέρα;

Να πω ότι δεν θα μπω σε αυτό; Ίσως είναι η διπλωματική απάντηση, αλλά πραγματικά το πιστεύω. Γιατί θεωρώ ότι οι καλύτερες μπάντες είναι εκείνες που λειτουργούν με τους δικούς τους όρους, χωρίς να αισθάνονται ότι πιέζονται για κάτι, αλλά κάνουν αυτό που πραγματικά θέλουν. Οπότε υπάρχουν δύο απαντήσεις σε αυτό. Από τη μία, δεν θα ευχόμουν ποτέ σε καμία μπάντα να επιστρέψει σε κάτι απλώς και μόνο για χάρη μου. Αλλά αν κάποιες μπάντες νιώθουν ότι θέλουν να επιστρέψουν, με την έννοια ότι προχωρώντας μπροστά παίρνουν στοιχεία από την κληρονομιά τους και δημιουργούν κάτι καινούργιο με αυτά, τότε για μένα είναι απολύτως εντάξει.

Βέβαια από την άλλη, καταλαβαίνω τι υπονοεί η ερώτηση: αν υπάρχουν μπάντες που, κατά τη γνώμη μου, δεν πέτυχαν ιδιαίτερα καλά στην προσπάθεια να εξελιχθούν σε κάτι νέο, που έγιναν χειρότερες ή απλώς δεν μου φαίνονται τόσο εμπνευσμένες πια. Και φυσικά υπάρχουν πολλές τέτοιες περιπτώσεις. Στις περισσότερες μπάντες που ακούς, υπάρχουν μερικά άλμπουμ, ή έστω ένα-δύο, όπου λες «εντάξει, είναι καλό, αλλά απέχει πολύ από το άλμπουμ που ήταν πραγματικά σπουδαίο». Και τελικά, πόσες μπάντες γνωρίζεις με πραγματικά μεγάλη δισκογραφία όπου όλα τα άλμπουμ, βρίσκονται στο ίδιο υψηλό επίπεδο; Η απάντησή μου λοιπόν είναι η προφανής: αν κάποια μπάντα θέλει να προχωρήσει μπροστά και να αλλάξει τον ήχο της - το πιστεύει πραγματικά, τότε το πιο σημαντικό είναι να κάνει αυτό που θέλει.

Αν μπορούσες να διαλέξεις μια science fiction ταινία και να γράψετε το soundtrack ως Iotunn, ποια θα ήταν;

Το 2001: A Space Odyssey του Stanley Kubrick.

Στην επιστημονική φαντασία δημιουργείς έναν κόσμο στο μέλλον, όπου όλα τα γεγονότα εκτυλίσσονται εκεί, και κάθε βήμα της ιστορίας που προχωράει, συγκρούεται με ιδέες που είχαν δημιουργηθεί προηγουμένως

Είσαι γενικά fan της επιστημονικής φαντασίας;

Όχι, στην πραγματικότητα δεν διαβάζω πολύ επιστημονική φαντασία, αλλά έχω δει πολλές ταινίες και σειρές επιστημονικής φαντασίας. Το βρίσκω πολύ, πολύ ενδιαφέρον. Η κατηγορία της επιστημονικής φαντασίας από μόνη της είναι εξαιρετικά σημαντική. Αυτό που αγαπώ στην επιστημονική φαντασία είναι ότι χρησιμοποιείς τη φαντασία σου για να δημιουργήσεις έναν κόσμο στο μέλλον, όπου όλα τα γεγονότα εκτυλίσσονται εκεί, και κάθε βήμα του μέλλοντος, της ιστορίας που προχωράει, συγκρούεται με ιδέες που είχαν δημιουργηθεί προηγουμένως για κάτι στο μέλλον. Και αυτό με γοητεύει πολύ, γιατί μερικοί άνθρωποι μπορούν πραγματικά να προβλέψουν πολλά πράγματα, ακόμα και αν δεν προσπαθούν να τα προβλέψουν, απλώς αφήνοντας το μυαλό τους να ξεφύγει.

Ποιο ήταν το αγαπημένο σου άλμπουμ του 2025, και έχεις κάποιο αγαπημένο ήδη από φέτος;

Δεν έχω ακούσει πολλά φέτος γιατί δουλεύουμε πολύ για το επόμενο άλμπουμ. Πέρυσι όμως το αγαπημένο μου ήταν το "Ascension" των Paradise Lost.

Εξαιρετικό άλμπουμ.

Ναι, πολύ δυνατό!

Το αγαπημένο μου εδώ και μια δεκαπενταετία περίπου από αυτούς!

Ναι, και μου άρεσε πολύ κι ο ήχος, η παραγωγή και η μίξη του.

Jens, ήταν χαρά μας. Ευχαριστούμε για τον χρόνο σου και συγχαρητήρια για τη μουσική σας! Εύχομαι κάθε νέο άλμπουμ να σας φέρνει ακόμα πιο ψηλά!

Ας δούμε τι θα γίνει στο μέλλον. Ευχαριστώ πολύ για τη συνέντευξη, ήταν πραγματικά υπέροχη!