Buzzcocks, Stress @ Kύτταρο, 09/10/26

Κάποια στιγμή πρέπει να μιλήσουμε σοβαρά για τη μαγεία των συναυλιών. Για εκείνη την απίστευτη συνθήκη που, όσα κι αν συμβαίνουν - και αυτή η Παρασκευή ξημέρωνε με πολλά ζοφερά - ξέρεις ότι μπορείς να βρεθείς σε έναν χώρο όπου η μουσική και η κοινότητα δεν θα λειτουργήσουν σαν ένα νησί λωτοφάγων, αλλά ως μια βαθιά ανάσα για να συνεχίσεις.

Αν σε αυτή τη συνταγή προσθέσουμε και το punk, όλα αποκτούν ακόμη περισσότερο νόημα. Πόσο μάλλον όταν κατηφορίζουμε προς το Κύτταρο για το double bill Buzzcocks και Stress, με αφορμή τα 50 χρόνια των πρώτων. Δύο πτυχές του punk που μας καθόρισε: από τη μία οι Buzzcocks, με τον Steve Diggle από την αρχική σύνθεση, που έχουν ανεξίτηλο μερίδιο στη διαμόρφωση του punk rock και της μετέπειτα εναλλακτικής σκηνής, μπολιάζοντας την ορμή του με μελωδικότητα και pop ευαισθησία (τα είπαμε και στη συνέντευξη με τον Diggle). Από την άλλη, οι Stress, που συγκαταλέγονται σε όσους μετέφεραν τη ρήξη του στο ελληνόφωνο κοινό, μαζί με την DIY προσέγγιση που ήταν και στάση ζωής σε μια εποχή ψευδεπίγραφης κοινωνικής ειρήνης. Χωρίς hype-αρισμένη νοσταλγία, αλλά με συνειδητότητα, φτάνουμε σε ένα Κύτταρο που γεμίζει.

Τα φώτα χαμηλώνουν. Στη σκηνή ανεβαίνουν οι Stress. Μπορεί να μη συμπληρώνουν κι εκείνοι ακόμη πενήντα χρόνια, αλλά η εγγύηση ότι θα περάσουμε καλά, δια στόματος Λούη Κοντούλη, είναι παραπάνω από αρκετή. Πρώτες νότες από το “Δικαίωμα στη Ζωή”, με την μπασογραμμή που δίνει εκείνον τον τόσο χαρακτηριστικό παλμό. Το μπάσο, παιγμένο με τα δάχτυλα και όχι με πένα, σήμα κατατεθέν του Κώστα Δρίβα, αποκτά μια πιο γεμάτη υφή, διατηρώντας τη δική του ευδιάκριτη θέση μέσα στον κιθαριστικό καταιγισμό. Ακολουθεί η “Γενοκτονία” και οι στίχοι του 1985 σκάνε μέσα από τα σαρωτικά φωνητικά σαν σκληρή υπενθύμιση για όσα δεν έχουν αλλάξει, για όσα δεν ξεκίνησαν τρία χρόνια πριν.

Ανατριχιαστική στιγμή, με το κοινό ήδη στο κλίμα. Είναι λίγες, εξάλλου, οι ευκαιρίες να τους απολαύσουμε live, να σηκώσουμε τις γροθιές, να χάσουμε τη φωνή μας στη “Λέρο”. Ο ήχος τους επενδύει στο χάος, αλλά κάθε μέρος στέκει αυτόνομο - στιβαρά, ακατάπαυστα ντραμς και κιθάρες κοφτές, οργισμένες, που κινούνται ανάμεσα σε riffs και εκρήξεις. Περνώντας με γκάζι από τη δισκογραφία τους και την ωδή στο "Άγχος", έως τις πιο ska και dub στιγμές, με την τρομπέτα να προσθέτει τη δική της χροιά, φτάνουμε σε μια σειρά από διασκευές που έχουν ετοιμάσει και μας ταξιδεύουν μέχρι τα 60s. Κάπου εκεί, η Δανάη, η πιο πρόσφατη συμμετοχή στο σχήμα, μετακινείται από τα πλήκτρα στη φωνή. Κάθε λεπτό της παρουσίας της επιβεβαιώνει πόσο σωστή ήταν αυτή η προσθήκη, αφού η synth νότα έχει απογειώσει τον ήχο τους ένα κλικ παραπάνω. Οι εκπλήξεις δεν τελείωσαν εκεί, αφού στην σκηνή ανέβηκε και ο Pan Thistle (Παρθενογένεσις, FMQ). Τα φωνητικά του, σχεδόν ανέγγιχτα μέσα στον χρόνο, ξεχύνονται μέσα από την synth-punk εκδοχή του "House of the Rising Sun" σαν να έρχονται από τα προβάδικα απ' όπου όλα ξεκίνησαν. Κλείσαμε, ή μάλλον ξεσπάσαμε, στο "Athens Burning" - η φλόγα έχει ανάψει και θα διατηρηθεί.

Όλα κυλούν στους σωστούς χρόνους - όχι ότι κοιτάμε και πολύ τα ρολόγια. Το "Also sprach Zarathustra" του Richard Strauss αναγγέλλει μια επική είσοδο, που εν τέλει δεν καθορίζεται από το βάρος μιας τέτοιας μπάντας, αλλά το πλατύ χαμόγελο του Steve Diggle. Στα 71 του έχει συγκρατήσει όλη την ενέργεια που χρειάζεται για να συνεχίζει να το απολαμβάνει, ήρθαμε να γιορτάσουμε 50 χρόνια εξάλλου. Μας βάζει κατευθείαν στο νόημα με το "What Do I Get?" και το ζει μαζί μας, προτάσσει την κιθάρα στο κοινό, δίνει ό,τι έχει ειλικρινά.

Το κιθαριστικό μέρος είναι το μεγάλο όπλο των Buzzcocks (και του Diggle) και έρχονται να το επιβεβαιώσουν. Χωρίς να μιλάμε για μια εμφάνιση εκ διαμέτρου αντίθετη από εκείνη του 2024, το σχήμα λειτουργεί πιο οργανικά, με τον Mani Perazzoli ενσωματωμένο στην "Attitude Adjustment" εποχή. Οι δύο κιθάρες συνομιλούν, χτίζοντας μαζί έναν συμπαγή ήχο κι άλλοτε εναλλάσσοντας τις δυναμικές, όπως στα "Fast Cars" και "Senses Out Of Control". Έχουν αναπτύξει μια καλοδουλεμένη φόρμα, ενώ τα ντραμς του Danny Farrant εισβάλλουν, λειτουργώντας τόσο ξεσηκωτικά όσο και χορευτικά. Στις απαιτητικές φωνητικές στιγμές, ο Diggle δίνει είτε τη δική του ερμηνεία ή μεγάλο χώρο στο κοινό για να αναλάβει. Και το κάνουμε με το παραπάνω.

Αν υπάρχει ένα σημείο πληγωτικό στην ιστορία των Buzzcocks, είναι η απώλεια του Pete Shelley. Είναι αξιοθαύμαστο που ο φίλος και συνοδοιπόρος του συνεχίζει με τέτοιο πάθος, υπάρχουν όμως και οι στιγμές που η φωνή του Shelley, με τις ψηλές αποχρώσεις, την οξύτητα και την εύθραυστη αμεσότητα, λείπει. Στο "Everybody's Happy Nowadays" η ανάμνηση αναδύεται αναπόφευκτα αν και η ζωή προχωρά.

Το setlist επικεντρώθηκε σχεδόν στο αριστούργημα που ακούει στο όνομα "Singles Going Steady" με κομμάτια που κερδίζουν το στοίχημα του χρόνου και την αγάπη του κοινού. Από το "I Don't Mind" μέχρι το γκρουβάτο μπάσο του "Why Can't I Touch It?" - εδώ shoutout στον Chris Remington για αυτή την εκτέλεση - το Κύτταρο ξέσπασε από τις πρώτες σειρές και τα mosh pits, μέχρι το μπαλκονάκι. Ένα απολαυστικά rock 'n' roll "Promises" έκλεισε εκρηκτικά το πρώτο μέρος. Το "Attitude Adjustment" είχε επίσης έντονη παρουσία, με τα "Queen Of The Scene" και "All Gone To War", που άνοιξε το encore, να βρίσκουν ένα κοινό πρόθυμο να ακούσει και το νέο υλικό.

Το συγκινητικό κλείσιμο ήρθε με το "The Greatest Of Them All, που, όπως μοιράζεται μαζί μας ο Diggle, γράφτηκε για τα άτομα που βιώνουν την αστεγία, με αφετηρία τον θάνατο μιας γυναίκας που γνώριζε. Λίγο πριν, το "Ever Fallen In Love (With Someone You Shouldn't've)" είχε ενώσει τόσες ψυχές σε εκείνο το ερώτημα που ανάθεμα κι αν δεν μας έχει διαπεράσει έστω μία φορά. Και το "Harmony In My Head" είχε δώσει το σχεδόν τελειωτικό χτύπημα με το νευρικό riff και τα τραχιά φωνητικά, βρίσκοντας τον Diggle στο στοιχείο του. Σε έναν χαμό από χειροκροτήματα, φωνές και χειραψίες με το κοινό μας εύχεται να ζούμε όμορφα. Τι πιο απλό και μεστό να πεις.

Αποχαιρετιόμαστε και, συζητώντας με μια φίλη από τα παλιά, αναρωτιόμαστε αν το punk ζει ακόμη και πόσα αλλάζουν. Ευτυχώς για εμάς - και όπως φάνηκε στο Κύτταρο δεν είμαστε οι μόνες - κρατάμε εκείνη τη γλυκόπικρη αισιοδοξία πως τίποτα δεν έχει τελειώσει. Γι' αυτό θα συνεχίσουμε να γιορτάζουμε στο παρόν όσα μας δίνουν οι μπάντες που έγραψαν ιστορία, αναζητώντας παράλληλα κάθε νέο ψήγμα εκείνης της ορμής, σε κάθε νέο σχήμα, σε κάθε έκφραση της σκηνής, σε ό,τι ακόμη δεν έχει βρει τον δρόμο του μέχρι τα αυτιά μας.

Φωτογραφίες: Στέλιος Μάρκου