Kneecap

Ας βάλουμε εξαρχής ένα disclaimer για να εξηγούμαστε, μα να μην παρεξηγούμαστε: αν περιμένεις να διαβάσεις για «σωστή πλευρά της ιστορίας», σημασία του πολιτικού ακτιβισμού και μόνο για αυτά, είσαι στην λάθος παρουσίαση. Το δεύτερο full-length των Kneecap, εν μέρει δημιουργημένο ως αντίδραση στον κυκεώνα που τους παρέσυρε τον τελευταίο ενάμιση χρόνο, επιδιώκει να είναι πολλά περισσότερα από απλά rave beats με πολεμικά/fun τσιτάτα από πάνω που κοινοποιούνται με φρενήρη ρυθμό σε echo chambers.

Και έτσι θα προσεγγιστεί.

Στην περίοδο των εφήμερων ηρώων που καταλήγουν να είναι απλά μαρκίζες συνθημάτων του κοινού που τους οικειοποιείται, το ιρλανδικό τρίο αποφάσισε να προελάσει σε δύο μέτωπα. Από τη μία, όπως μας πληροφόρησαν ευθύς εξαρχής με την ανακοίνωση του διαδόχου του ομότιτλου άλμπουμ τους, θέλησαν να τοποθετηθούν για όλα όσα συνέβησαν στο ενδιάμεσο. Από το "Kneecap" και την αντίστοιχη ημιβιογραφική ταινία μέχρι σήμερα, είχαμε τη θαρραλέα τους εμφάνιση στο Coachella που έθεσε τη μουσική βιομηχανία απέναντί τους, το μποϊκοτάζ στη μετάδοση του σετ τους στο Glastonbury, την ακύρωση συναυλιών τους με πρόφαση τον αντισημιτισμό, την αλληλέγγυα κινητοποίηση μουσικών για την προάσπιση της ελευθερίας έκφρασης, τη δίωξη (και θριαμβευτική απαλλαγή) του Mo Chara από τις κατηγορίες περί υπόθαλψης της τρομοκρατίας, μια δικαστική διαμάχη που έβαλε τον Keir Starmer, την κυβέρνηση της Αγγλίας και μυστικές υπηρεσίες σε ευθεία σύγκρουση με τους Ιρλανδούς.

Όλα αυτά, διαδραματίζονται με φόντο τις εκρηκτικές συναυλίες του συγκροτήματος, όπως διαπιστώσαμε και στα μέρη μας. Παράλληλα, οι Kneecap δεν πτοήθηκαν στιγμή με όσα συμβαίνουν, επιχειρώντας να στρέφουν τη συζήτηση διαρκώς εκεί που έχει αξία. Αν συνυπολογίσουμε και την έμφαση των Kneecap στην διεκδίκηση της ανεξαρτησίας της Ιρλανδίας από το Ηνωμένο Βασίλειο και της διάσωσης της ιρλανδικής γλώσσας (το εναρκτήριο "Éire go Deo" είναι αφιερωμένο στο εν λόγω κίνημα), έχουμε μια πλήρη εικόνα.

Από εκεί, εκκινεί και το όνομα του νέου τους δίσκου. Οι Kneecap, αλητήριοι μάστορες στην επανοικειοποίηση και την σύνδεση ομόρροπων κοινωνικών αγώνων, επαναφέρουν προκλητικά τον όρο "Fenian", κάποτε ηρωικό για τους Ιρλανδούς και εδώ και δεκαετίες προσβλητικό και μειωτικό από την αγγλική αποικιοκρατία, στο προσκήνιο ως μια ενδυναμωτική ταυτότητα. Το πολυαναμενόμενο δεύτερο full-length της τριάδας είναι επεκτατικό, διευρυμένο, αρκετά πιο βαθύ μουσικά και στιχουργικά. Κυρίως όμως, είναι ένας ακλόνητος βράχος που δεν λειτουργεί σε ένα αταβιστικό πλαίσιο διαρκούς αντίδρασης, αν και φλερτάρει με το branding της ταυτότητάς του.

Η σκιά τους μακραίνει επειδή οι ρίζες τους βαθαίνουν. Η αποστολή με τον στολίσκο αλληλεγγύης στην ασφυκτιούσα Κούβα, το αποδεικνύει, όπως το κάνει και το εντυπωσιακό "Smugglers & Scholars", ένα από τα πιο ενδιαφέροντα κομμάτια στην μέχρι στιγμής πορεία του σχήματος. Οι Kneecap απαρνούνται την λύση των εύκολων τσιτάτων και rave-punk beats, δεν αποσκοπούν στην συγκόλληση "bangers" με στόχο την εκτόνωση. Παρόλο που τα αγγλικά που ξεπετιούνται ανάμεσα στον καταιγισμό Gaelic στίχων φαντάζουν ως hooks προς το διευρυμένο τους κοινό, ενσωματώνονται οργανικά.

Η παραγωγή του Dan Carey (Fontaines D.C., Wet Leg, Foals) και του DJ Próvaí  αν και δεν προσεγγίζουν επίπεδα των κορυφαίων του είδους, ισορροπούν ανάμεσα σε λογικές Bomb Squad και της αγάπης για τους Prodigy (λέγε με "Headcase"). Παράλληλα, τα μπάσα αλά T-Rex αναδεικνύονται έναντι των εφέ και των τυμπάνων, επιτρέποντας στο ντουέτο των Mo Chara και Móglaí Bap να ηχεί αρκούντως επιθετικό. Η χημεία και η εγγύτητα των ερμηνειών τους μπλέκονται εξαιρετικά, δημιουργώντας ένα συμπαγές αποτέλεσμα. Κανένας εκ των δύο δεν είναι σπουδαίος MC, και ας έχουν συγκριθεί ατυχώς με τους Run The Jewels, τους Beastie Boys ή τους N.W.A., αλλά προς τιμήν τους, αυτό δεν έχει σημασία. Κομμάτια όπως το ισοπεδωτικό "Liar’s Tale" σου μένουν στο μυαλό ως κάτι ανώτερο των επιμέρους.

Στο "Fenian", οι Kneecap δείχνουν σχολαστικοί μελετητές της εμπειρίας τους. Το, σχεδόν west-coast, "Carnival" είναι η ιρλανδική g-funk έκπληξη, ενώ το παρανοϊκό "Big Bad Mo" με την techno μπασογραμμή του είναι ο ήχος ενός σχήματος που αντιλαμβάνεται εαυτόν ως μέλος μιας ευρύτερης αισθητικής υποκουλτούρας, φλερτάροντας με την ηλεκτρονική, το post-brexit αγγλικό/ιρλανδικό post-punk, το rave, το trip-hop, το ακατάτακτο punk. Το "Occupied 6", αναφερόμενο στις 6 επαρχίες της Βόρειας Ιρλανδίας, κλείνει το μάτι στους Massive Attack και επιχειρεί μια δια-ιστορική αναδρομή που συνδέει την αποικιοκρατική πληγή του παρελθόντος με την σημερινή συστημική περιθωριοποίηση των μειονοτήτων.

Παράλληλα, και αναμενόμενα, οι Kneecap βάζουν τον Παλαιστινιακό λαό στο προσκήνιο. Στο "An Ra" στηλιτεύουν τον ρόλο τους Ηνωμένου Βασιλείου (σ.σ. δείτε το Palestine ’36), στο δραματικό "Palestine" καλούν τον ράπερ από τη Δυτική Όχθη Fawzi να αφήσει τα σωθικά του στο μικρόφωνο, ενώ αναλαμβάνουν δευτερεύοντα ρόλο, παρόλο που η σύνθεση δεν απογειώνεται ποτέ, εγκλωβισμένη στις αναφορές της. Πράγματι, τα 42 λεπτά του "Fenian" δεν φαντάζουν τόσο συμπαγή ή στοχευμένα όσο του προκατόχου του με ελάχιστες συνθέσεις να ηχούν ημιτελείς. Ο δίσκος δεν είναι σαρωτικός. Δεν θα παίζει στο repeat σε οχήματα και clubs, δεν έχει "Fenian Cunts", "H.O.O.D" ή "I’m Flush", όσο και εάν το ομότιτλο κομμάτι το προσπαθεί. Μην ξεχνάς πως το "The Recap", δεν μπήκε καν στο δίσκο.

Η καλλιτεχνική επιτυχία του νέου δίσκου των Kneecap έγκειται στην ευαλωτότητα και τα ρίσκα του, στην άρνησή του να συμβιβαστεί με την εικόνα όσων είχαν προ-αποφασίσει τη μοίρα του. Η καταληκτική δυάδα του δίσκου, είναι και η μεγάλη κατάθεση των Kneecap. Το πνιγηρό, βγαλμένο από τους εφιάλτες των Portishead και των Gorrilaz, "Cocaine Hill" με την ανατριχιαστική Radie Peat των Lankum να του δίνει μια φαντασματική χροιά, είναι μια ψυχεδελική παύση. Το φινάλε του άλμπουμ με το "Irish Goodbye" με μια τρομερή συμμετοχή – highlight του Kae Tempest, αποτελεί μια διείσδυση στην ψυχή του Móglaí Bap, που έρχεται αντιμέτωπος με την αυτοκτονία της μητέρας του. Είναι η προσωπική τους εξομολογητική κάθαρση, τα δικά τους "Sing About Me, I Am Dying Of Thirst".

Οι Kneecap επέστρεψαν και δεν κεφαλαιοποιούν τον ντόρο γύρω από το όνομά τους. Ηχούν ταλαιπωρημένοι, πληγωμένοι, με χαμηλωμένη τη φωνή. Αυτή είναι και η μεγάλη τους νίκη. Δεν λαμβάνει χώρα κανένας γύρος του θριάμβου. Οι Ιρλανδοί είναι σε ανοιχτή σύγκρουση με την αυτό-εικόνα και τον κοινωνικοπολιτικό/μουσικό τους ρόλο στη σύγχρονη πραγματικότητα, επιλέγοντας τις μάχες τους. Οι κινήσεις τους, κάποιες μουσικά αμφιλεγόμενες, ή και πολιτικά άξιες σχολιασμού, υπενθυμίζουν πως δεν είναι αλάνθαστοι, δεν είναι ήρωες, δεν είναι ιδιοφυή πρότυπα, και σίγουρα δεν προσεγγίζουν τη μουσική ως ριζοσπαστικό μέσο αντικαπιταλιστικής χειραφέτησης.

Το "Fenian" όμως, είναι ο δίσκος που είχαν ανάγκη οι Kneecap για να μην διαλυθούν από τα βάρη τους. Το σκοτάδι και οι λαμπρές του μουσικές κορυφές, καθώς χορεύουν πόγκο με τις προσδοκίες, στέκουν ως υπενθύμιση του ότι η τέχνη οφείλει πρώτα να επικοινωνεί (έστω και καταγγελτικά) και να γεννάει ερωτήματα, προτού αναχθεί από όσους ανεβαίνουν στο καράβι της εργαλειακά σε τσελεμεντέ, ή ακόμη και μεσσιανικό τοτέμ. Είναι ένα άλμπουμ που αν συνδεθείς και προβληματιστείς μαζί του θα σου πει περισσότερα από όσα ήλπιζες να πράξει.

Tiochfaidh ár lá

Bandcamp

Youtube