Weedpecker

Ουδέποτε αντελήφθην τον όρο "stoner rock". Ο ίδιος ο χαρακτηρισμός, άλλωστε, μου φαινόταν εξαρχής προβληματικός· όχι απλώς περιγραφικά ασαφής, αλλά εννοιολογικά παραπλανητικός. Η ιδέα ότι ένα μουσικό είδκος μπορεί να ορίζεται πρωτίστως από μια κατάσταση συνείδησης, ή, ακόμη χειρότερα, από μια κουλτούρα χρήσης, συνιστά μάλλον μία κενή νοήματος κατηγοριοποίηση παρά ουσιαστική αισθητική και υφολογική τοποθέτηση. Το heavy rock, στη μακρά και πολυσχιδή ιστορία του, υπήρξε πάντοτε ένα πεδίο ηχητικής πυκνότητας, ρυθμικής βαρύτητας και ψυχοσυναισθηματικής έντασης. Το να το συμπυκνώνεις σε έναν όρο που παραπέμπει σε "μαστουρωμένη" ακινησία ή σε ηδονιστική ραθυμία είναι, κατά τη γνώμη μου, μία παραχάραξη του πραγματικού του εύρους. Αν κάτι υφίσταται, αυτό είναι διαφορετικές εκφάνσεις του heavy rock· όχι ένα αυτάρκες, αυτόνομο "stoner" ιδίωμα.

Μέσα σε αυτό το πλαίσιο, έξω δηλαδή από "stoner" νοηματοδοτήσεις, εντάσσονται και οι Weedpecker, ένα σχήμα από την Πολωνία που δραστηριοποιείται από τις αρχές της προηγούμενης δεκαετίας και έχει διαμορφώσει σταδιακά μια διακριτή θέση στον ευρύτερο χώρο του heavy psychedelic rock. Το συγκρότημα σχηματίστηκε στη Βαρσοβία και κινείται δημιουργικά ανάμεσα σε λυσεργικές διαστολές, προοδευτικές δομές και βαριά, ρυθμικά θεμέλια. Μέχρι σήμερα έχουν κυκλοφορήσει πέντε ολοκληρωμένα άλμπουμς, μέσα από τα οποία διαγράφεται μια σαφής εξελικτική πορεία ως προς τη σύνθεση, την παραγωγή και την ηχητική τους αυτοσυνειδησία. Στη δισκογραφία τους, το τρίτο άλμπουμ, "III", θεωρείται ευρέως το πιο συνεκτικό και καλλιτεχνικά καθοριστικό τους σημείο, καθώς εκεί συμπυκνώνεται με μεγαλύτερη καθαρότητα η ταυτότητά τους και το εύρος των επιρροών τους, από το heavy rock έως τις σύγχρονες ψυχεδελικές διασταυρώσεις. Το "V" έρχεται ως συνέχεια αυτής της διαδρομής, πατώντας σε μια ήδη διαμορφωμένη αισθητική βάση.

Δεν είναι τυχαίο ότι το "V" διακρίνεται από μία υπόγεια αίσθηση ευθραστότητας. Ο βασικός δημιουργός του συγκροτήματος έχει αναφερθεί στη διαδικασία σύνθεσης ως περίοδο έντονης προσωπικής δοκιμασίας· η αίσθηση ότι τίποτε δεν είναι δεδομένο, ότι ακόμη και ό,τι μοιάζει σταθερό μπορεί να διαλυθεί αιφνιδίως, διαπερνά το δίσκο με τρόπο εξομολογητικό. Οι μακρές εισαγωγές, οι σταδιακές κορυφώσεις, οι εναλλαγές ανάμεσα σε πυκνά και διαυγή μέρη προδίδουν μία συνθετική διαδικασία που ωρίμασε αργά, επίμονα, χωρίς βιασύνη. Αυτή η επιμονή στη λεπτομέρεια, η άρνηση του πρόχειρου, είναι ίσως ο λόγος που το αποτέλεσμα ακούγεται περισσότερο προσωπικό απ’ όσο επιτρέπει συνήθως το ίδιο το ιδίωμα. Κατά τούτο το "V" υπερβαίνει την τυπολογία της heavy/psychedelic ατραπού και αποκτά χαρακτήρα βιωματικού αποτυπώματος: Εν ολίγοις πρόκειται για καταγραφή μίας μεταβατικής συνθήκης, ενός εσωτερικού «γίγνεσθαι» που δε δύναται να απαθανατιστεί επαρκώς με λόγια και επιλέγει, αντί αυτών, τον ήχο ως φορέα νοήματος.

Η αρχιτεκτονική του άλμπουμ είναι προσεγμένη. Ιδιαίτερη μνεία αξίζει στη μίξη. Υπάρχουν στιγμές όπου η στερεοφωνική τοποθέτηση των οργάνων δημιουργεί μία τρόπον τινά τρισδιάστατη εμπειρία ακρόασης: μελωδικές γραμμές που διασταυρώνονται περιφερειακά, synths που απλώνονται και διαχέονται, φωνητικά που ενσωματώνονται στον συνολικό ηχητικό ιστό. Όταν δε το συγκρότημα επιλέγει την ένταση, το αποτέλεσμα είναι καθαρό και επιβλητικό, με ανατατικές κορυφώσεις που λειτουργούν ως φυσική εκτόνωση της ενδότερης συσσώρευσης. Χαρακτηριστικό παράδειγμα αποτελεί το εξαιρετικό "Fading Whispers", όπου το spacey μεσοδιάστημα, το heaviness και το εύρος των synths προσδίδουν στη σύνθεση έναν ανοιχτό ηχητικό ορίζοντα, απογειώνοντας δραστικά τη δυναμική της σύνθεσης. Αυτό αποτελεί και το ειδοποιό πρόσημο του δίσκου, όπως και η εισαγωγή ευδιάκριτων post-rock αποχρώσεων, που λειτουργούν ως ενδιάμεσες ζώνες ατμόσφαιρας και κλιμάκωσης, χαρακτηριστικά που εντοπίζονται, λόγου χάριν, στο Elder-ικό "Mirrors".

Σε επίπεδο αναφορών και κοινών γνωρισμάτων, η μουσική στον υπό παρουσιάση δίσκο, μοιάζει να κινείται σε ένα ενδιαφέρον μεσοδιάστημα όπου συμμειγνύονται οι Pink Floyd με τους Elder. Το στοιχείο που ξεχωρίζει είναι ο τρόπος με τον οποίο τούτες οι επιδράσεις μετασχηματίζονται σε προσωπικό ύφος: τα space απλώματα λειτουργούν ως δομικό υλικό, πάνω στο οποίο αναπτύσσεται η δυναμική των συνθέσεων. Οι ατμοσφαιρικές εκτάσεις αποκτούν βάρος, ενώ οι προαναφερθείσες αναφορές ενσωματώνονται δημιουργικά παράγοντας έναν ήχο που συνδυάζει χώρο, ένταση και χαρακτήρα με ισορροπία.

Εάν το "III" υπήρξε η στιγμή της αποκρυστάλλωσης του ύφους τους ως το peak της δισκογραφίας τους (τότε και τώρα) το "V" απαθανατίζει τα επιμέρους "κλασικά" γνωρίσματα της μπάντας και τα παρουσιάζει σε ένα πλαίσιο πιο ώριμο, πιο φιλόδοξο και πιο εσωστρεφές. Χωρίς να αποκόπτεται από το παρελθόν του συγκροτήματος, κατορθώνει να συνομιλήσει με το παρόν της σύγχρονης space-ο ψυχεδελοποιημένης heavy rock σκηνής με τρόπο πειστικό. Αναντίρρητα, πρόκειται για μία πολύ καλή κυκλοφορία, και, πιθανότατα, για έργο που διεκδικεί πρωτεύουσα θέση αναφορικά με την ουσιαστικότερη πρόταση επί του εν λόγω είδους.