Enslaved

O δέκατος έβδομος full-length δίσκος των Enslaved δεν επρόκειτο ποτέ να ήταν μια τυπική κυκλοφορία. Το θρυλικό νορβηγικό progressive black metal σχήμα είναι σε ανοικτή διαμάχη με το συμβιβασμό και τη ρουτίνα, και δεν είχε σκοπό να κυκλοφορήσει ένα διεκπεραιωτικό άλμπουμ. Για πρώτη φορά στην πορεία της, η τιτάνια αυτή μπάντα αποφασίζει να αφήσει στο πλάι τη νορβηγική παράδοση, σημειολογία και ψυχικά αρχέτυπα, και να αναζητήσει σημεία τομής με άλλες παγανιστικές και πνευματικές παραδόσεις.

Ο τίτλος του νέου άλμπουμ του συγκροτήματος μεταφράζεται λιτά ως «κέντρο», και το μινιμαλιστικό μα έξοχα συμβολικό εξώφυλλο, αποτυπώνει αυτή τη σύγκλιση σημείων που ισαπέχουν από το ενιαίο βαρύκεντρο. Τα σημεία αυτά της περιφέρειας, συγκροτούν το γεωμετρικό τόπο του κύκλου, ενός σχήματος καταδικασμένου στην αιώνια επιστροφή. Οι Enslaved ανέκαθεν αντιμετώπιζαν τη μυθολογία, και το μύθο συγκεκριμένα, ως αναπαραστάσεις του υποσυνειδήτου. Επιχείρησαν λοιπόν, μουσικά αλλά και θεματικά, να αναζητήσουν διαφορετικές οδούς οι οποίες οδηγούν στα ίδια οικουμενικά αποτελέσματα. Η συμμετοχή του Kevin Kicking Woman, πρεσβύτερου του έθνους των Blackfeet στο "Spirit Helper", ένα κομμάτι που γεννήθηκε στον δημιουργικό απόηχο του Fire In The Mountains Festival, είναι το μεγαλύτερο μουσικό πειστήριο για τα λεχθέντα.

Οι Enslaved στο "Mið" επικεντρώνονται κυρίως στα extreme metal riffs όπως τα παρουσίασαν στο "Heimdal" ή παλαιότερα στο "E", με έναν τρόπο δηλαδή σκληρό, ακραίο, αλλά όχι ιδιαίτερα black metal όπως οι ίδιοι το ορίζουν. Από την ένταση αυτή, αντλούν τα ηχοτοπία για να πραγματοποιήσουν τις δαιδαλώδεις περιστροφές και ρυθμικές εναλλαγές που καθιστούν κομμάτια όπως το φινάλε του άλμπουμ με το "I Miðju" εντυπωσιακά, το λιγότερο. Η φρεσκάδα αυτή όμως, δεν βασίζεται απλώς σε μια εξωτική προσέγγιση της θεματικής, αλλά στην ίδια την αστείρευτη έμπνευση των Enslaved. Ακόμη και όταν εμφανίζονται συνθέσεις όπως το "I Am Ice" με τη συμμετοχή του Sami μουσικού Johan Sara Jr., θυμίζουν ιδιαίτερα περασμένους θριάμβους όπως το "Sacred Horse",  ή το κεραυνοβόλο "Solar Will", που ακολουθεί προβλέψιμες μα αποτελεσματικές κορυφώσεις, η γοητεία δεν εκλείπει.

Κάθε άλμπουμ των Νορβηγών παγανιστών απαιτεί ψυχικό θάρρος και μια μεγάλη ανάσα για κατάδυση. Οι γεωγραφικοί ασυχγρονισμοί δεν αποτελούν παρά διαφορετικές οπτικές, μέσα από τις οποίες εκλύεται το ίδιο συναίσθημα. Το κεφάλι και το σώμα συντονίζονται ασυναίσθητα στη μουσική, με τρόπο που απηχεί την αλληλεπίδραση διαφορετικών πολιτισμών και τους μετασχηματισμούς κοινωνικών φαντασιακών ανά τους αιώνες που προηγήθηκαν. Οι Enslaved μετατρέπουν ένα ιδιαίτερα πυκνό και πολύπλοκο δίσκο σε ένα αποτέλεσμα σχετικά άμεσο, για ακόμη μια φορά, με ζηλευτά αποτελέσματα. Μπορεί το "Mið" να μην αποτελεί το ιδανικό σημείο εισόδου στη δισκογραφία τους, ή να χάνεται στα σταυροδρόμια του ύστερου μουσικού τους λεξιλογίου με τρόπο που στις βαθιές ακροάσεις το καθιστά περιορισμένο, αλλά όχι αναμάσημα. Τα μεγαλόπνοα πλήκτρα, organ και καθαρά φωνητικά του πανέμορφου "Tales Of Trees" βρίσκουν το στόχο βαθιά στα σωθικά, ακόμη και αν κινούνται σε σχετικά πιο «ασφαλή» μονοπάτια.

Η ασφάλεια όμως που μεταδίδουν οι Enslaved, δεν είναι μια ρομαντική επαναθέαση του παρελθόντος, όσο μια κριτική επαναξιοποίησή του. Για αυτό το λόγο, άλμπουμ όπως το "Mið", ήτοι δίσκοι βαθιά στην τέταρτη δεκαετία ύπαρξης του σχήματος, διαθέτουν πολλαπλές διαστρωματώσεις, και σημεία αγκίστρωσης. Οι Enslaved ποτέ δεν επέλεξαν τον εύκολο δρόμο, και δεν το πράττουν ούτε αυτή τη φορά. Μια περιπετειώδης απόπειρα του σχήματος να προσαρμοστεί αλλά και να φέρει στα «μέτρα» του «ξένες» θεματικές, καταλήγει μεν άνιση, αλλά σίγουρα προκλητικά ενδιαφέρουσα, σε βαθμό πολύ μακριά του επιφανειακού. Οι Νορβηγοί τιτάνες επέστρεψαν με ένα ποιοτικό άλμπουμ που απαιτεί προσήλωση, και με γελοία ευκολία ξεχωρίζει από τον σωρό extreme progressive δίσκων που, μάλιστα, δεν ξέρουν πως να μεταχειριστούν τα παραδοσιακά στοιχεία. Αυτοί εδώ οι μάστορες, όχι μόνο ξέρουν, αλλά το έχουν ορίσει.

Bandcamp